Göğüs ağrısı şikayeti ile acil servise başvuran hastalarda, ambulans ve ayaktan başvuru şeklinin akut koroner sendrom riski açısından değerlendirilmesi

---

Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: RAŞİT BAYSAL

Danışman: Tamer ÇOLAK

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Göğüs ağrısı, çeşitli etiyolojilere bağlı olarak ortaya çıkabilen geniş bir klinik semptom yelpazesini ifade eder. Bu semptom, özellikle kalp ile ilgili hastalıklar açısından ciddi bir uyarı işareti olarak kabul edilir. Göğüs ağrısı, acil servis ziyaretlerinin karın ağrısından sonra ikinci sırada en yaygın nedeni olarak yer almaktadır ve 2000'li yılların başlarından buyana oranı giderek artmaktadır. Göğüs ağrısı şikayeti her yıl ABD acil servislerine 8 milyondan fazla ziyarete katkıda bulunur ve acil servise akut göğüs ağrısıyla başvuran yetişkin hastaların ortalama %15'i akut koroner sendrom (AKS) tanısı almaktadır. AKS, göğüs ağrısının yaygın bir nedenidir ve genellikle koroner arterlerdeki tıkanıklık veya daralma nedeniyle kalp kasının oksijen ihtiyacının karşılanamaması sonrası gelişir. Göğüs ağrısı şikayetiyle artan ambulans sevki nedeniyle amacımız, göğüs ağrısı semptomu olan en yüksek aciliyet düzeyine sahip ambulans hastalarınında AKS tanısı alma oranını araştırmak ve ambulans ile başvurmanın AKS açısından risk faktörü olup olmadığını belirlemektir. Gereç ve yöntem: Bu araştırma retrospektif ve kesitsel bir tasarıma sahiptir. Sağlık Bilimleri Üniversitesi Mersin Şehir Eğitim ve Araştırma Hastanesi Acil Tıp Kliniği'nde, 13 Temmuz 2024 ile 13 Nisan 2025 tarihleri arasındaki dokuz aylık süreçte acil servise göğüs ağrısı şikayetiyle başvuran hastalar değerlendirildi. Çalışmaya, ayaktan ya da ambulansla başvuran ve belirlenen dışlama kriterlerini karşılamayan olgular dahil edildi. Dahil edilme ve dışlanma ölçütlerine göre uygun olgular seçilerek örneklem oluşturuldu. Verilerin istatistiksel analizi SPSS 26.0 paket programı kullanılarak gerçekleştirildi. Tanımlayıcı istatistikler sayı, yüzde, ortalama, standart sapma, ortanca, minimum ve maksimum değerler şeklinde sunuldu. Verilerin normal dağılıma uygunluğu Kolmogorov-Smirnov testi ile incelendi. Akut koroner sendrom tanısında HEART ve TIMI skorları ile NLR ve SII parametreleri arasındaki korelasyon değerlendirildi. Tanısal doğruluk ve öngörü gücünü belirlemek amacıyla ROC (Receiver Operating Characteristic) eğrisi analizi yapıldı. Elde edilen ROC eğrileri için uygun kesim noktaları saptandı ve eğrinin altında kalan alan (AUC) değeri 0.600'ün üzerinde olan değişkenler için duyarlılık (sensitivite) ve özgüllük (spesifisite) oranları hesaplandı. İstatistiksel anlamlılık düzeyi p<0.05 olarak kabul edildi. Bulgular: Çalışmamıza dahil edilen 670 olgunun %65,8'i erkek ve %34,2'si kadındı. Tüm olgularda yaş ortalaması 56,31±15,23 yıldı. Çalışmaya dahil ettiğimiz olguların %50,3'ü 112 Acil Sağlık Hizmetleri ile hastaneye başvuruda bulunurken; %49,7'si kendi imkanları ile acil servise başvurmuştur. Yapılan değerlendirme sonucunda, olguların %56,9'u non spesifik göğüs ağrısı olarak değerlendirilirken; %10,4'ünde STEMI, %27,6'sında non-STEMI ve %5,1'inde USAP olarak tanısal değerlendirme yapıldı. Olguların başvuru şekline göre HEART ve TİMİ skorları ortalamaları karşılaştırıldı. 112 ile başvuran olgularda hem TİMİ'nin hem de HEART skorunun istatistiksel olarak anlamlı derecede yüksek olduğu tespit edildi (sırasıyla p<0.001 ve p<0.001). Olgularda AKS için risk değerlendirmesi için kullanılan TİMİ ve HEART skorlarına hastanın ambulans ile gelmesinin puan olarak eklenmesi ile yeni elde edilen TİMİ_NEW ve HEART_NEW skorları hesaplandı. Olguların AKS tanısında HEART_NEW ve TİMİ_NEW skorlarının başarısı için yapılan ROC Curve analizde; HEART_NEW için 6,5 kesme değerinde %84,8 sensitiviteye ve %91,3 spesifiteye sahip olduğu (AUC: 0,946; %95 CI: 0,926-0,962; p<0.001) ve TİMİ_NEW için 3,5 kesme değerinde %80,6 sensitiviteye ve %84,8 spesifiteye sahip olduğu (AUC:0,897; %95 CI: 0,875-0,920; p<0.001) olduğu görüldü. Sonuç: Sonuç olarak, bu çalışma acil servise göğüs ağrısı şikayeti ile başvuran hastalarda ambulans ile başvuru şeklinin AKS tanı ve yönetimi açısından önemi yüksek, belirleyici bir kriter olduğunu ortaya koymuştur. Anahtar kelimeler: Göğüs Ağrısı, Akut Koroner Sendrom, Ambulans ile başvuru