Rutin hemodiyalize giren hastalarda arteriyel sertlik ile serum biyokimyasal ve inflamatuvar belirteçlerin karşılaştırılması
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İZMİR TEPECİK SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2018
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: MUHAMMED ALİ KAYPAK
Danışman: Harun AKAR
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Arteriyel sertlik artmış kardiyovasküler risk ile ilişkilidir. Kronik böbrek hastalarında en önemli mortalite ve morbidite nedeni kardiyovasküler hastalıklardır. Kronik böbrek hastalarında mortalite ve morbiditeyi önlemek amacıyla arteriyel sertlik ile çeşitli parametreler arasında birçok çalışma yapılmıştır. Bizim çalışmamızda ise rutin hemodiyalize giren kronik böbrek hastalarında arteriyel sertlik ile çeşitli serum biyokimyasal ve inflamatuvar parametrelerin karşılaştırılması ayrıca arteriyel sertlik ile olası ilişkilerinin saptanması hedeflenmiştir. Gereç ve Yöntemler: Çalışmamıza 01.01.2017-01.01.2018 tarihleri arasında T.C. Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İzmir Tepecik Sağlık Uygulama ve Araştırma Hastanesi Nefroloji kliniğince takipli haftada 3 gün rutin hemodiyalize giren 56 kronik böbrek hastası dahil edildi. Hastaların yaş, cinsiyet, ad-soyad, vücut kitle indeksi, komorbid hastalıklar, sigara kullanımı, hemoglobin düzeyleri, parathormon, kalsiyum x fosfor çarpımı düzeyleri, serum ferritin, kalsiyum, transferrin saturasyonu, LDL kolesterol, albumin düzeyleri ve ölçülen nabız dalga hızı (NDH), augmentasyon indeksi (Alx), santral ve periferik sistolik, santral ve perferik diyastolik kan basınçları, periferik nabız basıncı verileri kaydedildi. Hastaların nabız dalga hızı (NDH), augmentasyon indeksi (Alx) ve arteriyel kan basıncı parametreleri, ''Mobil-O-Graph® ARCsolver algorithm'' cihazı ile aynı kişi tarafından ölçüldü. Veriler "SPSS statistic 25.0" yardımıyla elektronik ortama aktarılarak, istatistiksel olarak analiz edildi. İstatistiksel anlamlılık düzeyi p değerinin 0,05'ten küçük olması olarak kabul edildi. Bulgular: Nabız dalga hızı; diyabetes mellitus tanısı olan grupta, hipertansiyon tanısı olan grupta, parathormon (PTH) düzeyi 300 pg/ml olan gruba göre, transferrin saturasyonu %30-49 olan grupta transferrin saturasyonu %50 ve üzeri olan gruba göre, albumin düzeyi 4 mg/dl nin altında olan grupta, kalsiyum x fosfor çarpımı <55 mg2/dl2 altında olan grupta istatistiksel olarak anlamlı şekilde yüksek saptandı (sırası ile p=0,026; p=0,04; p=0,04; p=0,017; p=0,003; p=0,004). Nabız dalga hızı ile ferritin düzeyi, hemoglobin düzeyi, LDL kolesterol düzeyi, santral diyastolik kan basıncı ve periferik diyastolik kan basıncı arasında istatistiksel anlamlı ilişki saptanmadı (p=0,351; p=0,847; p=1,00; p=0,830; p=0,960). Ayrıca nabız dalga hızı ile yaş, vücut kitle indeksi (VKİ), santral sistolik kan basıncı, periferik sistolik kan basıncı, periferik nabız basıncı ile pozitif yönlü korelasyon saptandı (p<0,001; p=0,025; p=0,025; p<0,001; p<0,001). Nabız dalga hızı ile kalsiyum x fosfor çarpımı ve PTH düzeyi ile negatif yönlü istatistiksel anlamlı korelasyon saptandı (p=0,003; p=0,006). Alx ise hipertansiyon tanısı olan grupta ve kalsiyum x fosfor çarpımı 55 mg2/dl2 ve üzerinde olan grupta anlamlı yüksek saptandı (p=0,021; p=0,026). Alx ile santral sistolik kan basıncı, periferik sistolik kan basıncı, periferik nabız basıncı ile pozitif korelasyon saptandı (p=0,005; p<0,001; p<0,001). Cinsiyet, sigara içimi ve serum kalsiyum düzeyi ile hem nabız dalgası hem de Alx arasında ilişki saptanmadı. Sonuç: Bu çalışmadan elde edilen veriler ışığında rutin hemodiyaliz hastalarında arteriyel sertlik üzerinde özellikle yaş, diyabet ve hipertansiyon gibi ek komorbid hastalıklar, VKİ, serum parathormon düzeyi, serum albumin düzeyi, santral sistolik kan basıncı, periferik sistolik kan basıncı, periferik nabız basıncı gibi birçok değişkenin etkili olduğu söylenilebilir. Anahtar kelimeler: Kronik Böbrek Hastalığı, Hemodiyaliz, Arteriyel Sertlik, Nabız Dalga Hızı, Augmentasyon İndeksi