Okul çağı öncesi çocukların velilerinin sağlık okuryazarlığının ateş yönetimine etkisi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL ŞİŞLİ HAMİDİYE ETFAL SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: BÜŞRA SAVAŞ DANIŞ
Danışman: Elif Serap ESEN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: 0-6 yaş çocukların velilerinin sağlık okuryazarlıklarının ve ateş yönetimi ile birbirini nasıl etkilediğinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Bu çalışmada 1(bir)aylık zaman diliminde Şişli Hamidiye Etfal Eğitim ve Araştırma Hastanesi'nde Aile Hekimliği Kliniğine bağlı polikliniklerine başvuran 0-6 yaş arası çocukların 18 yaş ve üstü velilerinin sağlık okuryazarlığın ateş yönetimine etkisi araştırıldı.Poliklinik başvurularında hastalara sosyodemografik verileri içeren 8 soruluk bilgi formu, ebeveyn ateş yönetimi ölçeği ve sağlık okuryazarlığı ölçeği yüz yüze sorgulama yöntemi ile uygulandı. ve öncesinde sözel onam alındı. Çalışmamız tek merkezli, randomize, kesitsel, tanımlayıcı niteliktedir. Bulgular: Çalışmamıza 148 kişi katılmıştır.Katılımcılardan 127 kişi(%85.8) kadın,21 kişi(%14.2)erkektir;Yaş ortalamaları 33.91'dir.Eğitim durumunu daha çok üniversite ve/veya üzeri(%51.4) olan grup oluşturmaktadır.Katılımcılarımızın çoğu çalışmadığını(%56.1)beyan etmiştir.Çalışanlar arasında beyaz yaka (%39.1) oranı daha fazladır. Çalışmamızda sağlık okuryazarlığının ateş yönetimini anlamlı düzeyde etkilemediği (p=0.452) ancak çocuğu ateşlendiğinde her zaman ateşini ölçenlerin ve çocuğu ateşlendiğinde hekime 3 gün ve sonrası başvuranların ateş yönetimini anlamlı düzeyde etkilediği sonucuna ulaşılmıştır (sırasıyla;p=0,09,p<0.01).Sağlık okuryazarlığı ile ilgili olarak, üniversite ve/veya üstü eğitim durumu, beyaz yaka olarak çalışma, gelir düzeyi olarak asgari ücret ile asgari ücretin 2 katı arasında olma, son 1 yıl içinde ateş nedeniyle hastaneye başvurulmaması, çocukların febril konvülsiyon geçirmiş olması ve hekime 3. gün sonrasında başvurulmuş olması soruları anlamlı bulunmuştur. Sonuç: Sosyodemografik verileri sağlık okuryazarlığı ile kıyasladığımızda eğitim düzeyi yükseldikçe sağlık okuryazarlığının yükseldiği ve meslek olarak beyaz yaka çalışanların ve gelir düzeyi yüksek olanların sağlık okuryazarlık düzeylerinin daha yüksek bulunduğu görülmüştür. Ateş yönetimi incelendiğinde ise çocuğu ateşlendiğinde her zaman ateşini ölçenlerin ve hekime 3.gün başvuranların ateş yönetimi puanları daha yüksek bulunmuştur.Ateş yönetimi ile sağlık okuryazarlığı arasında ise bir ilişki bulunamamıştır. Genel olarak, bu çalışma sosyodemografik faktörlerin sağlık okuryazarlığı üzerinde etkili olduğunu ve bazı sağlık davranışlarıyla ilişkili olduğunu göstermektedir. Bu bilgiler, sağlık eğitim ve hizmetlerinde daha etkili stratejiler geliştirmek için kullanılabilir.