Hashimoto tiroiditi olgularında kemik mineral yoğunluğu ve Dickopf-1 proteini arasındaki ilişki


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, ANKARA ŞEHİR SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2026

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: BERK GÜVERÇİN

Danışman: İhsan ATEŞ

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Hashimoto tiroiditi (HT), otoimmün mekanizmalar yoluyla tiroid foliküler hücrelerinin infiltrasyonu ile karakterize bir hastalıktır. HT, çoklu organ sistemlerini etkilemekle birlikte kemik metabolizması üzerinde de önemli etkilere sahiptir. Tiroid hormonları, özellikle triiyodotironin (T3), osteoblast farklılaşması ve proliferasyonunda kritik rol oynayan RUNX2 ve Osterix gibi transkripsiyon faktörlerinin ekspresyonunu artırarak kemik metabolizmasını düzenler. Dickkopf-1 (DKK-1), Wnt/β-katenin sinyal yolunu inhibe ederek osteoblast aktivitesini baskılayan ve kemik rezorpsiyonunu artıran önemli bir düzenleyici proteindir. DKK 1'in artmış ekspresyonu, kemik mineral yoğunluğu azalması ve metabolik kemik hastalıklarının patogenezinde rol oynamaktadır. Literatürde HT, DKK-1 düzeyi ve kemik mineral yoğunluğu ilişkisini inceleyen çalışma bulunmamaktadır. Bu çalışmada, HT'li hastalarda serum DKK-1 düzeyleri ile kemik mineral yoğunluğu arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Prospektif tek merkezli vaka-kontrol tasarımında yürütülen çalışmaya HT tanılı 115, sağlıklı kontrol grubuna ise 41 hasta dahil edildi. Katılımcıların antropometrik ölçümleri, biyokimyasal parametreleri, hemogram sonuçları, serum DKK1 düzeyleri ve Kemik Mineral Dansitometri (KMD) ölçümleri değerlendirildi. DKK1 düzeyleri ELISA ile ölçüldü. KMD Z Skoru ile ilişkili belirleyiciler çok değişkenli regresyon analizi ile incelendi. Bulgular: HT grubunda serum DKK-1 düzeyleri kontrol grubuna göre anlamlı derecede düşük bulundu. Levotiroksin tedavisi sonrası DKK-1 düzeylerinde ve kemik mineral dansitesinde anlamlı artışlar gözlendi. ΔDKK-1 ile ΔToplam KMD Z skoru arasında pozitif, ΔTSH ile negatif korelasyon saptandı. Çok değişkenli regresyon analizinde ΔDKK-1, ΔP ve ΔWBC' nin ΔToplam KMD Z skoru ile anlamlı ilişkisi görüldü. Sonuç: DKK-1, HT hastalarında kemik sağlığını değerlendirmede etkin bir biyobelirteç olarak kullanılabilir ve levotiroksin tedavisinin kemik metabolizması üzerindeki etkilerini izlemede faydalı olabilir.