Solunum yetmezliği olan hastalarda IL-8 ve trombomodulin düzeylerinin araştırılması, ARDS ile ilişkilerinin değerlendirilmesi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL ÜMRANİYE SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: DİLAN AKGÜN ÜNLÜ
Danışman: Seher ERDOĞAN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Giriş ve Amaç: Akut solunum sıkıntısı sendromu (ARDS), alveolokapiller membranın bozulmasına bağlı olarak gelişen, her iki akciğeri de içine alan, diffüz infiltrasyonla karakterize akut akciğer hasarıdır. Akciğer hasarı ve inflamasyonun yaygınlaşması, sitokin aktivasyonu ve proinflamatuvar mediyatörlerin salınımı ile gerçekleşir. Çocuklarda ARDS başlangıcında ölçülen IL-8 düzeyinin kötü seyir ve mortalite ile ilişkili olduğu gösterilmiştir. Trombomodulin (TM), endotel hücre yüzeyinde bulunur ve farklı organların endotel hasarına yanıt olarak artar. Ancak en çok akciğerlerde eksprese olur. Artmış plazma TM düzeyi, inflamasyonu, endotel hasarını ve tromboza karşı eğilimi yansıtır. TM, solunum yetmezliği ve ARDS için bir biyolojik gösterge olmaya adaydır. Bu çalışmamızda, çocuk yoğun bakım ünitemizde solunum yetmezliği nedeniyle invaziv ve non invaziv mekanik ventilasyon ile solunum desteği verilen hastaların 24. ve 72. Saat IL-8 ve TM düzeylerini inceledik. IL-8 ve TM düzeylerinin prognozla ilişkisini değerlendirmeyi ve bu markerların ARDS gelişiminde erken biyobelirteç olabileceğini göstermeyi amaçladık. Gereç ve Yöntem: Bu prospektif ve tek merkezli çalışmada, Mart 2022-Aralık 2022 tarihleri arasında, Sağlık Bilimleri Üniversitesi Ümraniye Eğitim ve Araştırma Hastanesi Çocuk Yoğun Bakım Ünitesi'nde solunum yetmezliği nedeniyle 72 saatin üzerinde invaziv ve noninvaziv solunum desteği alan 55 çocuk hasta incelendi. Aktif enfeksiyonu bulunmayan 18 hasta ise kontrol grubu olarak tanımlandı. Hastaların solunum desteğinin 24. Ve 72. saatinde bakılan IL-8 ve TM düzeyleri ve ARDS gelişimi değerlendirildi. İmmunsuprese hastalar, kortikosteroid kullanan hastalar (1 ayın üzerinde 1 mg/kg/gün dozu ile) hastalar ve yeterli dosya verisi bulunmayan hastalar çalışma dışı bırakıldı. Bulgular: Çalışma solunum yetmezliği ile NIV ve MIV desteği alan 55 hasta ve aktif enfeksiyonu olmayan endokrin servisinde takip edilen 18 hasta kontrol grubu ile yapıldı. Hastaların %38.2'sine NIV, %61.8'ine MIV ile solunum desteği verildi. Hastaların 47,3'ü solunum yetmezliği tanısı ile ÇYBÜ'ne yatırıldı. %81.8''inin altta yatan hastalığı vardı, %54.5'i sepsis ve %29.1'i ARDS kliniğine sahipti. Hasta grubu ile kontrol grubunun 1. gün IL-8 ve TM düzeyleri karşılaştırıldı. Hasta grubunun IL-8 ve TM düzeyi kontrol grubununkine göre anlamlı olarak daha yüksekti (sırasıyla p:0.011 ve p:0.021). Hastaların 3. gün serum IL-8 ve TM düzeylerinde 1. güne göre istatistiksel olarak anlamlı bir azalma saptandı (p:0.001; p 0.05). NIV ve MIV uygulanan çocuklar arasında 1. gün ve 3. gün IL-8 ve TM düzeyleri açısından istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık yoktu (p>0.05). 1.gün IL 8 düzeyi ile organ yetmezlik sayısı, PELOD skoru, AST düzeyi arasında pozitif yönlü, orta düzeyli ve istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki vardı (p 154.7 ng/L, değerin duyarlılığı %76.9, özgüllüğü %73.8; TM düzeyi için tespit edilen cut-off noktası >8.4 ng/mL, değerin duyarlılığı %76.9, özgüllüğü %66.7 olarak bulundu. Sonuç: Çalışmamızda solunum yetmezliği nedeniyle invaziv ve noninvaziv solunum desteği alan çocuk hastalarda yüksek TM ve IL-8 düzeyleri, oksijenasyonda bozulma, daha yüksek mortalite oranı ve daha fazla organ yetmezliği sayısı ile ilişkiliydi. ARDS'li hastalarda daha yüksek saptanan TM ve IL-8 düzeylerinin akciğer vasküler hasarının ve inflamasyonun bir göstergesi olduğunu düşünmekteyiz. Hastaların izleminde IL-8 ve TM düzeylerinde görülen tedrici azalma, bu parametrelerin hem tedavi hedefinin belirlenmesinde hem de prognozu öngörmede biyobelirteç olarak kullanılabileceğini ortaya koymaktadır. Ancak IL-8 ve TM düzeylerinin ARDS prognozu ile ilişkisinin değerlendirilmesi için daha geniş kapsamlı çalışmalara ihtiyaç vardır. Anahtar Kelimeler: ARDS, IL-8, TM, Mekanik ventilasyon, Solunum yetmezliği