Yaşlı hastalarda proksimal femur çivisi (PFN) tedavisi uygulanan femur intertrokanterik kırıklarında toplam ve gizli kan kaybına etki eden faktörlerin değerlendirilmesi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, ANKARA GÜLHANE SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, CERRAHİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ANIL ÖZGÜR
Danışman: Deniz ÇANKAYA
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:İntertrokanterik femur kırıkları genellikle yaşlılarda görülen ve insidansı son yıllarda artış gösteren önemli bir morbidite ve mortalite nedenidir. En sık olarak proksimal femur çivisi ile cerrahi olarak tedavi edilmektedir. Bu hastalarda ameliyat esnasında gözlemlenen kanama miktarı ise oldukça az olmakla beraber perioperatif dönemde hemoglobin düşüşü ile yüksek miktarda toplam kan kaybı olduğu gösterilmiştir. Ortaya çıkan bu fark gizli kan kaybı olarak adlandırılmaktadır. Bu çalışmada proksimal femur çivisi ile cerrahi olarak tedavi edilen geriatrik intertrokanterik femur kırık hastalarında toplam ve gizli kan kaybına etki eden faktörlerin değerlendirilmesi amaçlanmıştır.Bu prospektif çalışma Sağlık Bilimleri Üniversitesi Gülhane Eğitim ve Araştırma Hastanesi Ortopedi ve Travmatoloji Anabilim Dalında yapılmış olup, 12 Nisan 2023 ile 12 Kasım 2023 tarihleri arasında intertrokanterik femur kırığı nedeniyle proksimal femur çivisi ameliyatı uygulanan ve dahil edilme kriterlerini karşılayan 65 yaş üstü 85 hasta çalışmaya dahil edildi. Hastaların yaşı, cinsiyeti, vücut kitle indeksi, kırık sınıflamasına göre tipi, antitrombotik ilaç kullanımı, Amerikan Anesteziyologlar Derneği (American Society of Anesthesiologists) (ASA) skoru ile ameliyat olana kadar geçen süre, ameliyat süresi, insizyon uzunluğu, intraoperatif kan kaybı verileri değerlendirildi. Hemoglobin ve hematokrit değerleri hastaneye yatış yapıldığı gün ve postoperatif 2. günkü sonuçlarıyla analiz edilerek toplam ve gizli kan kaybı hesaplandı.Çalışmaya dahil edilen hastaların 28'i (%32.9) erkek, 57'si (%67.1) kadındı. Hastaların yaş ortalaması 81.42±7.35 yıl idi. AO/OTA sınıflamasına göre 31.A1 grubunda 37 (%43,5) hasta, 31.A2 grubunda 40 (%47,1) hasta ve 31.A3 grubunda 8 (%9,4) hasta bulunmaktaydı. Hastaların toplam kan kaybı ortalama 1139.14±461.23ml, görünür kanama miktarı ortalama 108.95±58.38ml, gizli kan kaybı ortalama 1029.00±442.41 ml idi. Hastaların perioperatif anemi nedeniyle %52.9'una eritrosit süspansiyonu transfüzyonu uygulandı. Daha yüksek toplam kan kaybı ile kırık tipinin 31.A2 olması 31.A1'e göre (1249.12±433.27 ve 998.65±475.46, p=0.019), ameliyat süresinin 60 dakikadan fazla olması ,60 dakika ve altında olmasına göre (1225.72±450.46 ve 1015.46±454.28, p=0.021) istatistiksel olarak anlamlı bulunmuştur. Daha yüksek gizli kan kaybı ile kırık tipinin 31.A2 olması 31.A1'e göre (1130.27±403.34 ve 897.35±466.79, p=0.025), ameliyat süresinin 60 dakikadan fazla olması, 60 dakika ve altında olmasına göre (1108.15±423.09 ve 915.94±450.78, p=0.028) istatistiksel olarak anlamlı bulundu. Geriatrik intertrokanterik femur kırıkları proksimal femur çivisi ile tedavi edilirken intraoperatif az kanama görülmesine karşın yüksek gizli kan kaybı olması nedeniyle anemiyle sık karşılaşılmaktadır. Ameliyat süresinin uzamamasına dikkat etmek ve 31.A2 tip kırıkların perioperatif hemoglobin düzeyini özenle takip etmek gizli kan kaybını azaltmak ve kan kaybı ile ilgili komplikasyonlardan kaçınmak için dikkat edilmesi gereken hususlardır.