Astımlı hastalarda eşlik eden alerjik rinitin serum leptin ve interlökin-6 düzeyi ile ilişkisi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL YEDİKULE GÖĞÜS HASTALIKLARI VE GÖĞÜS CERRAHİSİ SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: BÜŞRA KULAKSIZ
Danışman: Birsen Pınar YILDIZ
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Alerjik rinit ve astım arasında, astımlı hastaların %80'inde rinit, rinitli hastaların %30-40'ında astım olması gibi yakın bir ilişki vardır. Astım ve alerjik rinit, obeziteden bağımsız olarak yüksek serum leptin düzeyleri ile ilişkili olabileceği ve leptin düzeyinin her iki hastalığın şiddeti ve sonuçları ile korelasyon gösterebileceği öne sürülmüştür. Bu çalışmanın amacı, obez olmayan astımlı olgularda eşlik eden alerjik rinit varlığının, astım kontrolü, yaşam kalitesi parametreleri, serum leptin ve interlökin-6 (IL-6) düzeyi ile ilişkisinin araştırılmasıdır. Gereç ve Yöntem: Çalışmaya Yedikule Göğüs Hastalıkları ve Göğüs Cerrahisi Eğitim Araştırma Hastanesi Göğüs Hastalıkları polikliniğine başvuran ve astım tanısı almış olan hastalardan 18-70 yaş arasında 91'i alerjik rinit tanısı almış ve Vücut Kitle İndeksi (VKİ) <25 olan 176 hasta dahil edildi. Hastalar alerjik rinit hastalığı açısından Total Nazal Semptom Skoru (TNSS), r-TNSS ve Visual Analog Skor (VAS) anketi ile sorgulandı. Hastalara astım şiddet ve kontrolünün değerlendirilmesi için Astım Kontrol Testi (AKT) ve GINA Kontrol Anketi uygulandı. Tüm hastalara Yaşam Kalitesi Anketi (SF-36) uygulandı. Tüm olgularda kanda leptin ve IL-6 düzeylerine bakıldı. Astım tanılı hastalar alerjik rinit eşlik eden (Grup 1) ve etmeyen (Grup 2) olarak iki gruba ayrılarak, astıma eşlik eden alerjik rinit varlığının hastalık şiddeti, kontrolü, serum leptin ve IL-6 düzeyleri ile olan ilişkisi değerlendirildi. Bulgular: Çalışmaya dahil edilen hastaların 118'i kadın 58'i erkekti, yaş ortalaması 39,4 ve VKİ ortalaması 24,1'di. Gruplar arasında yaş, cinsiyet, VKİ ve astım tanı yılı açısından anlamlı fark saptanmamıştır. Alerjik rinitin eşlik ettiği astım hastalarının kan değerlerinde eozinofil sayısı (p=0,025), eozinofil/bazofil oranı (p=0,003) ve total İmmünglobulin E (IgE) (p<0,001) değerleri istatistiksel olarak anlamlı yüksekken, nötrofil/lenfosit oranı (p=0,048) ise düşüktü. Alerjik rinitin eşlik ettiği astım hastalarında SF-36 yaşam kalitesi anketinde emosyonel rol güçlüğü (p<0,001), ruhsal sağlık (p=0,021), sosyal işlevsellik (p=0,001) ve ağrı (p<0,001) puanları istatistiksel olarak anlamlı daha düşüktü. Ayrıca alerjik rinitin eşlik ettiği astım hastalarında serum leptin düzeyi istatistiksel olarak anlamlı daha yüksekken (p=0,037), gruplar arasın da IL-6 düzeyi açısından ise istatistiksel olarak anlamlı fark saptanmadı (p=0,695). Alerjik rinit sıklığı ve şiddeti ile serum leptin ve IL-6 düzeyleri arasında bir korelasyon saptanmadı. Çalışmamızda alerjik rinitin eşlik ettiği astım hastalarında, alerjik rinitin sıklığından ve şiddetin bağımsız olarak serum leptin düzeyleri anlamlı olarak yüksek saptanmıştır. Alerjik rinit eşlik eden astım hastalarında yaşam kalitesi parametreleri anlamlı olarak daha fazla bozulmuş olarak görüldü. Sonuç: Çalışmamızda astıma eşlik eden alerjik rinitin astım şiddeti ve kontrol durumundan bağımsız olarak yaşam kalitesi parametrelerine negatif etkisi olduğu gösterilmiştir. Astım hastası tedavi ve takibinde, alerjik rinit varlığının astım hastalarında yaşam kalitesi ve hastalık sonuçları ile ilişkili olabileceği göz önüne alınmalıdır. Sonuçlarımızda VKİ normal sınırlarda olan astım hastalarında, alerjik rinit varlığı ile leptin düzeyi arasında rinitin sıklığı ve şiddetinden bağımsız olarak bir ilişki olduğu net olarak ortaya konmuştur. Leptin özellikle alerjik rinit eşlik eden astımda ayırt ettirici olabilir.