Ratlarda bupivakain ve deksmedetomidin ile kombine edilmiş bupivakainin lokal miyotoksisite ve inflamasyon üzerine etkilerinin karşılaştırılması
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, ANKARA ŞEHİR SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, CERRAHİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: GÜLAY YALÇIN YILMAZ
Danışman: Erkan Yavuz AKÇABOY
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Giriş ve Amaç: Rejyonel anestezi tekniklerinin artan popülaritesi lokal anestezi ile indüklenen doku hasarına olan ilgiyi artırmıştır. Miyotoksisite periferik sinir bloklarının bir komplikasyonudur. Bupivakain uzun süreli etkisi ve yüksek analjezik gücü nedeniyle intraoperatif rejyonel anestezi ve postoperatif ağrı yönetiminde yaygın olarak kullanılmaktadır. Bupivakainin lokal anestezikler içerisinde en yüksek miyotoksik potansiyele sahip olduğu bilinmektedir. Rejyonel anestezi sırasında lokal anesteziklerin etki süresi ve blok kalitesini artırmak amacıyla adjuvan ilaçlar eklenebilmektedir. Deksmedetomidin yüksek oranda selektif alfa 2 adrenoreseptör agonisti olup sıklıkla intravenöz sedatif ve koanaljezik ajan olarak kullanılır. Literatürde deksmedetomidinin lokal anesteziklere adjuvan olarak eklenmesinin sinir bloğunun süresinin uzatırken lokal inflamasyonu azalttığını gösteren çalışmalar mevcuttur. Bu çalışma periferik blok sırasında bupivakaine adjuvan ajan olarak deksmedetomidin eklenmesinin, bupivakainin neden olduğu miyotoksisite ve inflamasyonu nasıl etkileyeceğini gözlemlemeyi hedeflemektedir. GEREÇ VE YÖNTEM: Çalışmaya 4 grupta toplam 28 adet, ortalama ağırlığı 250 gram Wistar Albino cinsi rat dahil edildi. Ratlara, A grubu 0,2 ml %0.9'luk normal salin, B grubu 0,1 ml %0.5'lik bupivakain 0,1ml %0.9 salin ile seyreltilerek %0.25'lik konsantrasyonda, D grubu 0,1 ml %0.01'lik deksmedetomidin 0,1 ml %0.9 salin ile seyreltilerek %0.005'lik konsantrasyonda, BD grubu 0,1 ml %0.5'lik bupivakain 0,1 ml %0.01'lik deksmedetomidin ile seyreltilerek toplamda 0,2 ml, konsantrasyonlar tüm gruplarda aynı olacak şekilde intramusküler (IM) yoldan enjekte edildi. Enjeksiyonlar sağ gastrokinemius kasına yapıldı. Enjeksiyondan sonraki 48. saatte ketamin anestezisi altında ratların enjeksiyon yapılan ekstremiteleri cilt dokusu diseksiyonundan sonra çıkarılarak histopatolojik inceleme için hazırlandı. Biyokimyasal analiz için vena cana inferiordan kan alımı gerçekleştirildikten hemen sonra ratlar sakrifiye edildi. BULGULAR: Yapılan histopatolojik incelemede kas lif hasarı, nekroz, mononükleer hücre birikimi değerlendirildi. Miyosit hasar sınıflaması için Modifiye Benoit Skorlaması kullanıldı. Histopatolojik açıdan gruplar arası karşılaştırmada Grup B (Bupivakain) ile diğer gruplar arasında anlamlı fark olduğu (p<0.001), Grup B değerlerinin diğer gruplardan daha yüksek olduğu, ayrıca Grup BD (Deksmedetomidin + Bupivakain) ile diğer gruplar arasında fark olduğu, Grup BD değerlerinin Grup A (%0,9 Serum Fizyolojik) ve D (Deksmedetomidin) değerlerinden daha yüksek, Grup B (Bupivakain) değerlerinden daha düşük olduğu bulunmuştur. Biyokimyasal analiz için kreatin fosfokinaz (CPK) ve C-reaktif protein (CRP) değerleri kullanılmıştır. Gruplar arası yapılan karşılaştırmalarda; CPK değerleri yönünden gruplar arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark olduğu (p<0,05) bulunmuştur. Grup B ile Grup A ve D arasında fark olduğu, Grup B değerlerinin en yüksek olduğu bulunmuştur. CRP değerleri yönünden gruplar arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunmamıştır. SONUÇ: Çalışmamızda ratlarda bupivakaine eklenen deksmedetomidinin histopatolojik ve biyokimyasal olarak miyotoksisiteyi azalttığını gözlemledik. Deksmedetomidinin lokal anesteziklere adjuvan olarak kullanımı ve miyotoksisite üzerindeki etkileri ile ilgili daha fazla çalışmaya ihtiyaç olduğunu düşünmekteyiz. Anahtar Kelimler: Bupivakain, Deksmedetomidin, Miyotoksisite