Parkinson hastalarında akupunktur tedavisinin etkinliğinin değerlendirilmesi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İZMİR TIP FAKÜLTESİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2022
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: SERTAÇ USLU
Danışman: Pınar ORTAN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Giriş ve Amaç: Parkinson hastalığı, temel olarak istirahat tremoru, rijidite, bradikinezi ve postural instabilite ile karakterize ekstrapiramidal bir hastalıktır. Parkinson hastalığı prevalansı, nüfusun hızla yaşlanması nedeniyle küresel düzeyde artış göstermeye devam etmektedir. Levodopa, Parkinson hastalığı yönetiminde altın standart tedavi yaklaşımı olarak önemini sürdürse de klinik etkinliğinin zamanla azaldığı ve uzun süreli levodopa kullanımı sonrası yan etkilerin ortaya çıktığı bilinmektedir. Farmakolojik tedavilerin kısıtlılıkları nedeniyle, Parkinson hastalarının en az %40'ı semptomları iyileştirmek için farmakolojik tedaviye ek olarak tamamlayıcı tedavi yöntemlerini kullanmaktadır. Akupunktur, Parkinson hastalığı semptomlarının tedavisinde en yaygın kullanılan tamamlayıcı tedavi yönetimidir. Bu doğrultuda araştırmada, erken evre Parkinson hastalarında akupunktur tedavisinin etkinliğini değerlendirmek amaçlanmaktadır. Gereç ve Yöntem: Randomize kontrollü, tek-kör kinik araştırma olarak planlanan çalışmada Bozyaka Eğitim ve Araştırma Hastanesi Nöroloji Anabilim Dalı Parkinson Polikliniğine başvuran ve dahil edilme kriterlerine uyan 29 Parkinson Hastası farmakolojik tedavi ile kombine akupunktur tedavisi uygulanan akupunktur grubu (n=17) ve tek başına farmakolojik tedavi uygulanan kontrol grubu (n=12) olmak üzere iki gruba randomize edilmiştir. Akupunktur grubundaki hastalara beş hafta boyunca, haftada 2 defa, 30 dakika süreyle akupunktur tedavisi uygulanmıştır. Araştırmanın birincil sonuç ölçütü, semptomların şiddetinin niceliksel olarak değerlendirilmesinde kullanılan Birleşik Parkinson Hastalığı Derecelendirme Ölçeği (BPHDÖ) skorlarında başlangıca göre tedavi sonrası 5. haftada meydana gelen değişimdir. İkincil sonuç ölçütleri uyku eğilimin ve yaşam kalitesinin değerlendirilmesinde kullanılan Epworth Uykululuk Ölçeği ve SF-36 Yaşam Kalitesi Endeksi skorlarında tedavi sonrası 5. haftada meydana gelen değişimdir. Analizler için SPSS 23.0 programı kullanmıştır ve p 0,05). Akupunktur grubunda tedavi sonrası Birleşik Parkinson Hastalığı Derecelendirme Ölçeği , Epworth Uykululuk Ölçeği ve SF-36 Yaşam Kalitesi Endeksi fiziksel fonksiyon ve ağrı boyutu skorunda istatistiksel olarak anlamlı düzeyde iyileşme saptanmıştır (p 0,05). Akupunktur grubunda tedavi öncesi ve sonrası Birleşik Parkinson Hastalığı Derecelendirme Ölçeği-toplam ve Birleşik Parkinson Hastalığı Derecelendirme Ölçeği I-III puan ortalamasındaki değişimin, kontrol grubundaki değişime göre istatistiksel olarak anlamlı düzeyde daha fazla olduğu saptanmıştır (BPHDÖ-I: 0.76, p=0.001; BPHDÖ-II: 0.57, p=0.001; BPHDÖ-III:0.91, p<0.001; BPHDÖ-toplam: 0.94, p<0.001). Sonuç: Araştırmamız farmakolojik tedavi ile kombine akupunktur tedavisinin tek başına farmakolojik tedaviye göre, semptomları ve yaşam kalitesini iyileştirmede daha etkili bir tedavi yaklaşımı olarak kullanılabileceğine dair kanıt sunmaktadır. Parkinson Hastalarında akupunkturun terapötik etkisini arttıracak en etkili tedavi protokolünü belirlemek üzere daha geniş örneklemde ve uzun izlem süresi ile daha fazla randomize kontrollü, çift kör klinik araştırmanın yürütülmesi önerilmektedir. Anahtar kelimeler: Parkinson Hastalığı, Akupunktur, Birleşik Parkinson Hastalığı Derecelendirme Ölçeği, Epworth Uykululuk Ölçeği, Kısa Form 36 Sağlık Durumu Anketi