Anti-TNF tedavisi alan ankilozan spondilitli hastalarda inspiratuar kas eğitiminin solunum fonksiyonları ve egzersiz kapasitesi üzerine etkisi: randomize kontrollü çalışma
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, KAYSERİ ŞEHİR SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ESRA YAPRAK TAŞ
Danışman: Serap TOMRUK SÜTBEYAZ
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Bu çalışmada Anti-Tümör Nekroz Faktör (Anti TNF) tedavisi alan Ankilozan Spondilitli (AS) hastalarda pulmoner fonksiyonları değerlendirmeyi ve bu hastalarda spinal mobilite egzersizlerine inspiratuar kas eğitiminin (İMT) eklenmesi ile hastaların pulmoner fonksiyonlarını ve egzersiz performansını değerlendirmeyi ve bu parametreler ile hastalık aktivitesi, omurga mobilitesi ve yaşam kalitesi arasındaki ilişkiyi araştırmayı amaçladık. Gereç ve Yöntem: Çalışmaya en az 6 aydır Anti-TNF tedavisi alan AS tanılı 44 hasta, (30 erkek 14 kadın) alındı ve 2 gruba randomize edildi. 2 gruba da Amerika Spondilit Birliği'nin (Spondylitis Association of America) önerdiği 'Örnek Spondiloartrit Egzersiz Programı' her bir egzersiz 3*10 set halinde 6 hafta boyunca haftada 3 gün 60 dakika olacak şekilde uygulandı. Müdahale grubuna bunun yanında hastanın ölçülen Maksimum İnspiratuar Basınç (MİP) değerinin %50'si yoğunlukta başlatılıp hasta toleransına göre haftalık 10 cm/H2O artış yapılarak toplam 6 hafta, haftada 5 gün, günde 3 seans, her seansta 10 nefes olacak şekilde İMT eklendi. Araştırmaya dahil edilen hastalar 0, 6, 12 ve 24. haftalarda Bath Ankilozan Spondilit Hastalık Aktivite İndeksi (BASDAİ), Bath Ankilozan Spondilit Hastalık Fonksiyon İndeksi (BASFİ), Ankilozan Spondilit Yaşam Kalitesi Anketi (ASQoL), Modifiye Borg Skalası, maksimum egzersizdeki dispnenin Vizüel Analog Skala (VAS) ile ölçümü, 6 dakika yürüme testi, göğüs ekspansiyonu ölçümü ve Solunum Fonksiyon Testi (SFT) ile MİP, Maksimum Eksipiratuar Basınç (MEP), Maksimum İstemli Ventilasyon (MVV), 1. Saniyede Verilen Zorlu Ekspirasyon Volümü (FEV1), Zorlu Vital Kapasite (FVC) ve Zirve Ekspiratuar Akım Hızı (PEF) değerlendirildi. Bulgular: 0, 6, 12 ve 24. haftalarda yapılan tekrarlı ölçümlerin analizinde, gruplar arası karşılaştırmalara göre İMT grubunun 12. ve 24. hafta MİP değerleri ve 12. hafta MVV değerleri kontrol grubuna göre istatistiksel olarak yüksek bulundu (p=0.00, p=0.040, p=0.015). Grup içi karşılaştırmalara göre İMT grubunun 6, 12 ve 24. hafta MİP değerleri ve 6. hafta MVV değerleri başlangıca göre istatistiksel olarak yüksek (p 0.05). Sonuç: 6 haftalık spinal mobilite egzersizi eğitimi ve İMT sonrası İMT grubunda MİP değerleri eğitim sonrası artmış ve bu etkisini 24. haftaya kadar korumuştur. Anti-TNF kullanan AS'li hastalarda spinal mobilite egzersizlerine İMT eklenmesinin pulmoner fonksiyonları ve yaşam kalitesini iyileştirebileceği görülmüştür. Anahtar Kelimeler: Ankilozan Spondilit, Anti-TNF, İnspiratuar Kas Eğitimi