Zayıf ve normal kilolu bireylerde ortoreksiya nervoza sıklığının değerlendirilmesi


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL GAZİOSMANPAŞA SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2017

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: MERVE PÖKÖN

Danışman: Okcan BASAT

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç:Bu çalışmanın amacı zayıf ve normal kilolu bireylerde ortoreksiya nervoza(sağlıklı beslenme takıntısı)sıklığını değerlendirmek ve ortoreksiya nervozanın,sağlıklı beslenmenin hekimlerce önerildiği kronik bir hastalığı olmayan ve kilolu olmayan bireylerdecinsiyet, yaş, eğitim durumu ile olan ilişkisini belirlemektir. Yöntem:Çalışmamız etik onayı alındıktan sonra,İstanbul'da Gaziosmanpaşa Taksim Eğitim ve Araştırma Hastanesi'ne herhangi bir nedenle başvuran sağlıklı bireylere, hasta ve hasta yakınlarına yapılmıştır. Ortoreksiya nervoza eğilimini belirleyen Arusoğlu tarafından Türkçe' ye uyarlanan Orto -11 testi ve gönüllülük esasına dayalı ve katılımcıların doldurduğu anketten oluşmaktadır. Orto-11 testinden alınanpuan < 27 olan kişilerde ortorektik eğilimlerin olduğu kabul edildi.Çalışmamızda normallik denetimi tek örneklem Kolmogorov Smirnov testi, Histogram, Q-Q plot ve boxplot grafikleri çizilerek yapıldı. Veriler ortalama, s.sapma, minimum, maksimum, frekans ve yüzde şeklinde verildi. İki grup arasında ölçümsel değişkenler bağımsız gruplarda t testi ile analiz edildi. Nominal değişkenler Kikare, Yates düzeltmeli ki kare ve Fisher kesin olasılık testleri ile değerlendirildi. Anlamlılık sınırı p<0.05 ve çift yönlü olarak alındı. Analizler NCSS 10 (2015. Kaysville, Utah, USA) yazılım programı kullanılarak yapıldı. Bulgular: Çalışmamız 801 katılımcıyla gerçekleştirilmiştir. Katılımcıların çoğunluğu (%54,4; n=436) 18-30 yaş aralığında olup yaş ortalaması 31,5±10,9 'dur.Ortoreksiya nervoza eğilimi ilerleyen yaşlarda daha fazla görüldü. Çalışmamıza katılan bireylerin %56,4'ü (n=452) kadındır.Kadınlarda ortorektik eğilim erkeklerden fazla bulunmuştur. Çalışmaya katılan 801 bireyden 54' ü %6,7 zayıf (BKİ<18,5) , 747'ü %93,3 normal kiloludur (BKİ 18,5-24,9).Ortoreksiya nervoza ile BKİ arasında normal kilolu ve zayıf bireyler karşılaştırıldığında istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunamamıştır. Eğitim düzeyi ile ortoreksiya nervoza eğilimi arasında istatiksel olarak anlamlı bir fark bulunamamıştır. Kısa boylu bireylerde ortoreksiya nervoza eğilimi daha yüksek bulunmuştur. Ortoreksiya nervoza sıklığı kadınlarda66,8%, erkeklerde 58,2%bulunmuştur.Çalışmaya katılan tüm bireylerde ortoreksiya nervoza sıklığı %63 bulunmuştur. Sonuç:Çalışmaya katılan bireylerde ortoreksiya nervoza sıklığı %63 bulunmuştur. Bu kadar yaygın görülen ortoreksiya nervoza için farklı kesimlerde yapılan yeni çalışmalara ihtiyaç duyulmaktadır. Çalışmamız sağlıklı beslenmenin hekimlerce önerildiği kronik hastalığı olmayan ve kilolu olmayan bireylere Orto-11 testi ile yapıldığı içinhenüz DSM-V tanı kriterlerine girmeyen ortoreksiya nervoza için Türk toplumunda sıklık belirlemek için veri sağlayabilir. Anahtar Sözcükler: Beden Kitle İndeksi,Ortoreksiya Nervoza,Orto-11, Yeme Bozukluğu