Kalp yetersizliği olan hastalarda sosyal desteğin öz-bakım davranışları ve yaşam kalitesi üzerine etkilerinin incelenmesi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, GÜLHANE SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, İÇ HASTALIKLARI HEMŞİRELİĞİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2020
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ŞULE MUMCU
Danışman: Fatma İlknur ÇINAR
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Tanımlayıcı nitelikteki bu araştırmanın amacı kalp yetersizliği olan hastalarda sosyal desteğin, öz-bakım davranışları ve yaşam kalitesi üzerine etkilerinin incelenmesidir. Çalışmanın örneklemini Nisan-Aralık 2019 tarihleri arasında bir üniversite hastanesinin kardiyoloji klinik veya polikliniğine başvuran, araştırma kriterlerini karşılayan ve araştırmaya katılmayı kabul eden 133 hasta oluşturmuştur. Araştırmada veriler, hastaların Tanımlayıcı ve Hastalığa İlişkin Özelliklerini İçeren Anket Formu, Çok Boyutlu Algılanan Sosyal Destek Ölçeği, Avrupa Kalp Yetersizliği Öz-Bakım Davranışları Ölçeği–12, Minnesota Kalp Yetmezliği ile Yaşam Anketi kullanılarak toplanmıştır. Verilerin değerlendirilmesinde tanımlayıcı istatistiksel yöntemler ile Shapiro-Wilk normallik testi, Mann Whitney U testi, Kruskal-Wallis testi, Spearmann korelasyon analizi kullanılmıştır. İstatistiksel anlamlılık düzeyi p<0,05 olarak kabul edilmiştir. Katılımcıların algıladığı sosyal desteğin orta düzeyin üzerinde olduğu, en çok özel kişi, sonrasında arkadaş ve aileden sosyal desteği aldığı saptanmıştır. Geliri giderinden fazla, tedavi merkezine ulaşımı kolay olan hastaların algıladığı sosyal desteğin anlamlı bir şekilde daha yüksek düzeyde olduğu saptanmıştır. Erkek cinsiyette, tedavi merkezine ulaşımı kolay ve sigarayı bırakmış hastalarda aileden algılanan sosyal destek anlamlı şekilde daha yüksek düzeydedir. Tedavi merkezine kolay ulaşan hastaların arkadaştan algılanan sosyal destek düzeyi yüksek bulunmuştur. Bakımında yardımcı kişi olan hastaların özel kişiden algıladığı sosyal destek düzeyi daha fazladır. Katılımcıların yaşam kalitesi orta düzeyin altında, öz-bakım davranışları ise uygundur. Katılımcıların algılanan sosyal destek puanları ile öz-bakım davranışları ve yaşam kaliteleri arasında anlamlı bir ilişki bulunmamıştır. Sonuç olarak hastaların hangi sosyal destek kaynaklarına sahip olduğunun belirlenmesi ve bu kişilere hasta ve hastalıkları hakkında özel eğitimler verilmesi önemlidir. KY olan hastaların sosyal destek kaynaklarını artıran, öz-bakım becerisini geliştiren ve yaşam kalitesini iyileştiren müdahalelerin geliştirilmesi önerilmektedir. Anahtar Kelimeler: Algılanan Sosyal Destek, Kalp Yetersizliği, Öz-Bakım Davranışları, Yaşam Kalitesi