Sosyal hizmet uzmanlarında merhamet yorgunluğu


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, HAMİDİYE SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, SOSYAL HİZMET ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: EMİNE AKBAŞ

Danışman: Sümeyye Beyza ABAY ALYÜZ

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Bu tez çalışmasının amacı çeşitli sosyal hizmet kurumlarında çalışan sosyal hizmet uzmanlarının merhamet yorgunluğu deneyimlerine odaklanmaktır. Literatürde yapılan çalışmaların sıklıkla bazı meslekler üzerine odaklandığı görülmektedir. Ancak sosyal hizmet mesleği merhamet yorgunluğuna sebep olabilecek potansiyelleri taşıyan bir meslektir. Bu yüzden merhamet yorgunluğununun sosyal hizmet uzmanları üzerinde riskli bir durum olabileceğini göstermeyi, buna yönelik önleyici çalışmaların yapılması ve sosyal hizmet uzmanlarında merhamet yorgunluğu farkındalığını arttırmayı hedeflemektedir. Gereç ve Yöntem: Bu tez çalışmasında nitel araştırma yöntemi kullanılmıştır. Herhangi bir sosyal hizmet kurumunda çalışan birebir müracaatçılarla görüşmeler gerçekleştiren 12 kadın ve 8 erkek toplamda 20 sosyal hizmet uzmanıyla yarı yapılandırılmış görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Çalışmada veri toplama aracı olarak araştırmanın amacı doğrultusunda hazırlanan yarı yapılandırılmış görüşme formu kullanılmıştır. Yarı yapılandırılmış görüşmelerden elde edilen toplamda 1074 dk. ses kayıtları araştırmacı tarafından deşifre edilmiştir. Bu veriler daha sonrasında betimsel analiz yöntemiyle sınıflandırılarak kategorilere ayrılmıştır. Bulgular: Sosyal hizmet uzmanlarında travma ve empatinin etkenleriyle merhamet yorgunluğuna riskine karşı açık olduğu, herhangi bir önleme çalışmalarının bulunmadığı ve sosyal hizmet uzmanlarının merhamet yorgunluğuna karşı farkındalıklarının olmadığına dair bulgularına erişim sağlanmıştır. Sosyal hizmet uzmanlarının müracaatçılarıyla etikileşimlerde sürekli empati kurduğu ve meslek hayatları boyunca sıklıkla travmatik anılara maruz kadıkları görülmüştür. Bu durumların neticesinde sosyal hizmet uzmanlarının merhamet yorgunluğu yaşayabileceği bulgularına erişim sağlanmıştır. Sonuç: Sosyal hizmet uzmanlarının merhamet yorgunluğuna neden olabilecek ana faktörlerden empatiyi kullandıkları, travmatik anılara sıklıkla maruz kaldıkları ve bunların sonucunda merhamet yorgunluğu yaşayabileceği sonuçlarına erişilmiştir. Sosyal hizmet uzmanlarında merhamet yorgunluğunun çoğu belirtileri görülmüş olup mesleki hayatlarına yansımıştır. Merhamet yorgunluğuyla ilgili sosyal hizmet uzmanlarını daha fazla korunması, önleyici ve bilinçlendirme çalışmalarının gerekliliği sonucuna ulaşılmıştır. Anahtar Kelimeler: Merhamet, Merhamet Yorgunluğu, Sosyal Hizmet, Sosyal Hizmet Uzmanı