Çocukluk çağı travmaları, psikolojik sağlamlık ve bilişsel esnekliğin depresyon üzerindeki etkisi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, HAMİDİYE SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, KLİNİK PSİKOLOJİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ESRA KARAKURT
Danışman: Yıldız BİLGE
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Bu çalışmada; yetişkinlerde depresyonun çocukluk çağı travmaları, psikolojik sağlamlık ve bilişsel esneklik ile ilişkisinin ve çocukluk çağı travmaları, psikolojik sağlamlık ve bilişsel esnekliğin depresyonu yordama düzeyinin tespit edilmesi amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Çalışmada veriler Demografik Bilgi Formu, Beck Depresypon Envaneri (BDE), Çocukluk Çağı Travmaları Ölçeği (CTQ-33), Connor-Davidson Psikolojik Sağlamlık Ölçeği (CD-RISC) ve Bilişsel Esneklik Envanteri (BEE) kullanılarak toplanmıştır. Veriler, 18-63 yaş aralığında 398 katılımcıdan Kasım-2023 ve Ocak-2024 tarihleri arasında kartopu örnekleme yöntemi ile toplum örnekleminden toplanmıştır. Yapılan analizlerde araştırmanın sürekli değişkenleri arasında ilişki bulunup bulunmadığını belirlemek amacıyla Pearson Momentler Çarpım ve Spearman Korelasyon Katsayısı yöntemi; çocukluk çağı travmaları, psikolojik sağlamlık ve bilişsel esnekliğin depresyon için yordayıcı olup olmadığını belirlemek amacıyla Çoklu Doğrusal Regresyon Analizi ve sosyo-demografik değişkenlere göre çocukluk çağı travmaları, psikolojik sağlamlık, bilişsel esneklik ve depresyon puanlarının farklılaşıp farklılaşmadığını belirlemek amacıyla Bağımsız Gruplar t-Testi, Tek Yönlü Varyans Analizi, Mann-Whitney U testi ve Kruskal Wallis testi uygulanmıştır. Bulgular: Elde edilen bulgulara göre, araştırmanın sürekli değişkenleri arasında değişen düzey ve yönlerde korelasyon olduğu; çocukluk çağı travmaları, psikolojik sağlamlık ve bilişsel esnekliğin depresyonu yordadığı; demografik değikenlere göre sürekli değişkenlerin anlamlı farklılık gösterdiği görülmüştür. Sonuç: Çalışma sonucunda depresyon, çocukluk çağı travmaları, psikolojik sağlamlık ve bilişsel esnekliğin ilişkili olduğu ve çocukluk çağı travmaları, psikolojik sağlamlık ve bilişsel esnekliğin depresyonu yordadığı belirlenmiştir. Ayrıca genç yetişlik döneminin, işsizliğin, düşük gelir düzeyinin ve herhangi bir psikiyatrik tanı almış olmanın depresyon için risk faktörü olabileceği tespit edilmiştir.