Unikondiler diz artroplastisinin alt ekstremite koronal ve sagittal dizilimine etkilerinin araştırılması
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, ADANA TIP FAKÜLTESİ, CERRAHİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: İBRAHİM ONUR KURT
Danışman: Fırat SEYFETTİNOĞLU
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Unikondiler diz artroplastisinin koronal ve sagital plandaki etkilerini ortaya koyup ulaşılacak yeni bilgilerle hasta seçimi ve ameliyat tekniği konusundaki kriterlerin güncellenmesinde faydalı olmaktır. Gereç ve Yöntem: Çalışmaya Ocak 2018 -Mart 2022 tarihleri arasında izole medial osteoartrit tanısıyla unikondiler diz artroplastisi uygulanan 41 hastanın 43 dizi dahil edildi. Çalışmaya dahil edilen hastaların ortalama yaşı 54(±5)'tir (min 43-max 69). Hastaların takip süresi ortalaması 33 aydır (±12 ay) (min 13-max 70). Çalışmaya dahil edilen hastaların 34'ü (%79) kadın, 9'u (%21) erkekten oluşmaktadır. Hastaların vücut kitle indekslerine bakıldığında ortalama 31.4 (obez) bulumuştur. Hastaların 28 inin vücut kitle indeksi obezite sınırı olan 30 ve üzeridir. Çalışmaya dahil edilen hastaların alt ekstremite mekanik aksının (femur başı merkezi ile ayak bileği eklemi orta noktasını birleştiren çizgi) diz merkezine göre konumları Kennedy zonları (Zone 1, Zone 2, Zone C) olarak sınıflanmış; sınıflanan hasta grupları arasında ameliyat sonrası dönemde zonlara göre eklem hareket açıklığı, fonksiyonel diz cemiyeti skoru, objektif diz cemiyeti skoru, VAS ve SF-36 skorları değerlendirilmiştir. Ayrıca çalışmadaki hastaların ameliyat öncesi ve sonrası dönemde ortalama diz cemiyeti skorları, VAS skorları, dizlerdeki kalça -diz -ayak bileği (KDA) açı ölçüm değerleri, tibia proksimal posterior eğim açıları kıyaslanmıştır. Bu çalışma esnasında istatiksel değerlendirmeler SSPS 26 yazılım paketi kullanılarak yapılmıştır. Bulgular: Çalışmaya dahil edilen hastaların objektif ve fonksiyonel diz cemiyeti skorları, VAS skorları, tibia proksimal posterior eğim açıları, kalça diz ayak bileği açıları preop ve postop döneme göre istatiksel olarak değerlendirildiğinde aradaki fark anlamlı bulunmuştur. Ayrıca Kennedy White zonlarına göre sınıflanan hastalardan zone 1, zone 2 ve zone C hasta grupları arasında ortalama eklem hareket açıklığı, VAS skorları ve hasta tatmin skorları arasında anlamlı fark bulunamamıştır. Zone 1, zone 2 ve zone C hasta gruplarının objektif diz cemiyeti skorları sırasıyla 75, 76, 81; fonksiyonel diz cemiyeti skorları ise sırasıyla 77, 79, 85 bulunmuş olup hasta gruplarının diz cemiyeti skorları arasında istatisksel olarak anlamlı fark bulunmuştur. İstatiksel olarak anlamlı farkın sebebi ise zone C ile 1. ve 2. Gruptaki hastaların diz cemiyeti skorları arasındaki fark olarak görülmüştür. Postop dönemlerde ölçülen kalça -diz -ayak bileği (KDA) açıları arasındaki değişimin 5 dereceden fazla veya az olduğu hasta grupları arasındaki diz cemiyeti skorları, hasta tatmin skorları, SF-36 skorları incelendiğinde değişimin 5 dereceden fazla olduğu grupta az olan gruba göre istatiksel üstünlük saptanmıştır. Postop dönemde tibia proksimal posterior açıları arasındaki değişim için hasta grupları arasında anlamlı istatiksel fark oluşturacak cut-off değeri bulunamamıştır. Çalışmadaki hastaların ölçülen vücut kitle endeksi değerleri ile diz cemiyeti skorları hasta tatmin skorları arasında negatif doğrusal ilişki bulunmakla beraber VAS skorları ile preop ve postop dönemde pozitif doğrusal ilişki saptanmıştır. Sonuçlar: Sonuçlarımız neticesinde unikondiler diz artroplastisi cerrahi ekip tecrübesi ve uygulanan tekniğe bağımlılığı yüksek bir cerrahi tedavi şekli olmakla beraber medial kompartman gonartrozu tedavisinde klinik başarısı tatmin edicidir. Unikondiler diz artroplastisi tekniğinde dikkat edilmesi gereken en önemli husus alt ekstremite mekanik aksının dizden geçtiği noktanın olabildiğince merkezi bölgeye (zone C) taşınabilmesidir. Ayrıca postop dönemde kalça diz ayak bileği açı değeri değişiminin 5 dereceden fazla olduğu grupta diz cemiyeti skorları, hasta tatmin skorları ve SF 36 skorlarının değişimin; 5 dereceden az olduğu gruba göre daha yüksek olması cerrahi teknik konusunda alışılagelmiş kurallar dışında hastaya göre karar vermenin daha iyi sonuçlar almamızda önemli bir faktör olduğunu gösterir. Anahtar Kelimeler: Unikondiler Diz Artroplastisi, Mekanik aks, Diz Cemiyeti Skoru (KSS)