Diyabet tanılı hastalarda pnömokok, hepatit B, influenza aşı farkındalıkları


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL OKMEYDANI SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, AİLE HEKİMLİĞİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2020

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: SİBEL ÇELİK

Danışman: Seçil ARICA

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

AMAÇ: Bu çalışma diyabet tanılı hastalarda pnömokok, hepatit B, influenza aşı farkındalığının ne düzeyde olduğunu, hastaların bilgi kaynağını, bilgi kaynaklarının aşı yaptırma tutumu üzerine etkilerinin ne olduğunu ayrıca aşı yaptırmayan hastaların bu konudaki sebeplerinin neler olduğunu öğrenmeyi amaçladık. GEREÇ VE YÖNTEM: Mart 2019-Haziran 2019 tarihleri arasında Okmeydanı Eğitim ve Araştırma Hastanesi Hürriyet Eğitim Aile Sağlığı Merkezi'ne başvuran diyabet tanılı toplam 200 hasta çalışmaya dahil edildi. Çalışmaya katılmayı kabul eden hastaların 16 sorudan oluşan aşı farkındalık anketini doldurmaları istendi. Kabul eden hastalar doktor yardımı ile formu doldurdular. BULGULAR: Hastaların %63,5'i kadın, %36,5'i erkek; %3,5'i Tip I, %96,5'i Tip II diyabet idi. Yaş ortalaması 56,63±11,38 yıl; diyabet süreleri ortalama 10,50±7,39 yıldır. Hastaların %13,0'ü okur-yazar değilken, %51,0'i ilkokul, %13,0'ü ortaokul, %16,5'i lise, %6,5'i yüksekokul mezunudur. Çalışmamızda pnömokok, influenza, hepatit B hakkında bilgi sahibi olma oranları sırasıyla %18, %37,5, %6 iken aşı yaptırma oranları pnömokok, influenza, hepatit B için sırasıyla %14,5, %28, %5,5 idi. Olguların aşılar hakkında bilgi kaynağının; sırasıyla diğer hekimler veya diğer sağlık personeli, aile hekimi veya aile sağlığı elamanı, televizyon, çevredeki insanlar, internet, afiş, broşür ve ilanlar olduğu belirlenmiştir. Hepatit B, influenza aşısının yaptırılma oranı eğitim durumunun yükselmesiyle anlamlı olarak artmıştır. Aşılama konusunda her üç grupta da doktor ve sağlık personeli önerisi anlamlı olarak yüksekken hepatit B ve influenza için hastaların çevresindeki insanların önerisi; influenza için ayrıca televizyon önerisiyle aşılama oranı anlamlı yüksek bulunmuştur. 65 yaş ve üstü hastalarda influenza ve pnömokok aşısı yaptırma oranı anlamlı olarak yüksek bulunmuştur. Hastaların çoğu gerekli olduğunu bilmedikleri için aşı yaptırmadıklarını belirtmiştir. SONUÇ: Çalışmamızda aşılama oranlarının hedeflenen erişkin aşılama düzeyinde olmadığı ancak hekimlerin önerisinin bu konuda önemli olduğunu gördük. Aşılama oranlarının artması için hekim, sağlık personeli ve hasta farkındalığının arttırılması gerekir. Anahtar Kelimeler: Diyabet, Pmömokok, Hepatit B, İnfluenza, Aşı, Farkındalık