Aile hekimliği uzmanlık öğrencilerinin aşı soğuk zinciri hakkındaki bilgi ve farkındalık düzeylerinin değerlendirilmesi


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL ŞİŞLİ HAMİDİYE ETFAL SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2019

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: TURNA BALKOZAK TAN

Danışman: Memet Taşkın EGİCİ

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Aşılama ile bağışıklama, salgın olarak görülebilen bulaşıcı hastalıkların önlenmesinde en önemli faktörlerdendir. Yapılan bağışıklamanın başarılı olabilmesi için olmazsa olmaz koşulların başında aşının üretiminden son tüketiciye ulaşana kadar soğuk zincir koşullarına uygun saklanması gelmektedir. Ülkemizde bağışıklama hizmetleri önemli ölçüde birinci basamakta, aile hekimlerince yürütülmektedir. Biz de çalışmamızda, aile hekimi uzmanı olarak sahaya çıkacak olan aile hekimleri uzmanlık öğrencilerinin soğuk zincir konusundaki bilgi ve farkındalıklarını ve buna etki edebilecek faktörleri tespit etmeyi amaçladık. Yöntem: Çalışmamız tek merkezli prospektif, kesitsel tanımlayıcı ve analitik bir çalışma olup, örneklem büyüklüğü 2019 yılı ocak ve nisan ayları arasında Sağlık Bilimleri Üniversitesi'ne (SBÜ) bağlı eğitim araştırma hastanelerinde (EAH) çalışmış olan tam zamanlı uzmanlık öğrencilerinden Basit rastgele örneklemde örneklem genişliği tahmini" yöntemiyle hesaplanarak dahil edilme kriterlerini karşılayan 178 kişi çalışmaya dahil edildi. Anket; sosyodemografik özellikleri, aşı soğuk zinciri hakkındaki bilgi ve farkındalıkları değerlendiren 36 sorudan oluşmaktadır. İstatistiksel analiz için SPSS 15.0 for Windows programı kullanıldı. İstatistiksel alfa anlamlılık seviyesi p<0,05 olarak kabul edildi. Bulgular: Çalışmamızda genel olarak aile hekimliği uzmanlık öğrencilerinin soğuk zincirle ilgili bilgilerinin yetersiz olduğu görüldü. Tüm soruları doğru yanıtlayan katılımcı yoktu ve katılımcıların ancak %50.6'sı ortalama puanın üstünde puan almıştı. Soğuk zincirle ilgili genel bilgi sorularına verilen doğru cevapların oranı aşılara özgü soğuk zincir sorularını içeren bölüme göre nispeten daha yüksekti. Aşıların ve aşı sulandırıcılarının buzdolabı yerleşimi ile ilgili tüm sorular için doğru yanıt verilme oranı %50'nin altındaydı. Asistanlık süresince eğitim aile sağlığı merkezinde (EASM) çalışmış olan asistanların birçok soruda anlamlı olarak daha yüksek oranda doğru yanıt verdikleri görüldü. Sonuç: Çalışmamızda aile hekimliği uzmanlık öğrencilerinin aşı soğuk zinciri hakkında bilgi eksiklikleri olduğu tespit edilmiştir. Daha iyi bir soğuk zincir yönetimi ve sonucunda verimli bağışıklama için uzmanlık eğitimi sürecinde soğuk zincir eğitiminin sıklaştırılması önemlidir. Anahtar Kelimeler: Aşı, Bağışıklama, Soğuk zincir, Birinci basamak, Aile sağlığı merkezi, Eğitim aile sağlığı merkezi