Acil servise başvuran çoklu travmalı erişkin hastalarda, platelet-lenfosit, nötrofil-lenfosit, monosit-lenfosit oranlarının travma şiddeti ile ilişkisinin değerlendirilmesi

---

Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ÖMER BATUHAN PINAR

Danışman: Erdal DEMİRTAŞ

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Çoklu travma acil serviste sık karşılaşılan bir durumdur ve dünyada tüm yaşlarda en sık mortalite ve morbidite nedenlerinden biridir. Yaptığımız bu çalışmada çoklu travma hastalarında PLO, NLO ve MLO değerlerini, mevcut skorlama sistemleri olan ISS, RTS ile karşılaştırarak, travma şiddetini ve çoklu travma hastalarında morbidite ve mortaliteyi öngörmede erken ve basit bir belirteç oluşturmayı amaçladık. Gereç ve Yöntem: Çalışmamız SBÜ Ankara Eğitim ve Araştırma SUAM Acil Tıp Kliniğinde 01.06.2019 – 31.05.2024 tarihleri arasında etik kurul onayı alındıktan sonra yapılmıştır. Çalışmamız retrospektif, kesitsel bir çalışmadır. Çalışmamızda acil servise travma ile başvuran 18 yaş üstü, başvuru esnasında kardiyak arrest olmayan hastalar, gebe olmayan hastalar ve başvuru esnasında Injury Severity Score(ISS) 16 ve üzeri olan hastalar dahil edilmiştir. Çalışmamızda hastalar exitus, taburcu, servis ve yoğun bakım yatışı olmak üzere dört farklı grupta sınıflandırılmıştır. Bulgular: Çalışmamıza 213 hasta dahil edilmiştir. Hastaların %15,02'si mortal seyretmiştir. Çalışmaya dahil edilen katılımcıların en sık travma türü, %31,45 ile delici kesici alet yaralanması olurken, en sık etkilenen travma bölgesi %48,35 ile baş boyun yaralanmaları olarak görülmüştür. En mortal seyreden travma türü %26,2 ile trafik kazaları ve en mortal seyreden yaralanma bölgesi ise %75 ile baş boyun yaralanmaları olarak belirlenmiştir. Mevcut travma şiddeti skorlama sistemleri içerisinde en iyi belirteç olarak RTS bulunmuştur. Çalışmamızda NLO, PLO ve MLO değerleri mortaliteyi öngörmede başarısız olduğu anlaşılmıştır. PLO ve MLO değerlerinin ise mevcut travma şiddeti skorlama sistemleri olan RTS ve ISS ile istatistiksel olarak anlamlı korelasyon gösterdiği belirlenmiştir. Sonuç: Çoklu travma hastalarında en sık yaralanma şekli delici kesici alet yaralanmalarıyken, en mortal seyreden trafik kazaları olarak görülmüştür. Travma bölgesi olarak bakıldığında ise en sık görülen ve yine en mortal olarak seyreden baş boyun yaralanmalarıdır. ISS, Şok İndeksi yüksekliği ve RTS, GKS düşüklüğü mortalite ve kötü prognoz ile ilişkilidir. PLO, NLO ve MLO oranları ise mortaliteyi öngörme açısından anlamsız olarak görülürken, PLO ve MLO oranları, RTS ve ISS ile travma şiddetini belirlemede anlamlı korelasyon göstermiştir. Anahtar Kelimeler: Çoklu travma, Nötrofil, Monosit, Platelet, Lenfosit (MeSH Database)