Akut ST segment yükselmeli miyokard enfarktüsü geçiren hastalarda kullanılan renin anjiyotensin sistem blokerlerinin gün içerisinde kullanım zamanının uzun dönem olumsuz kardiyovasküler olaylarla ilişkisi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL DR. SİYAMİ ERSEK GÖĞÜS KALP VE DAMAR CERRAHİSİ SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: TUĞBA ÇETİN
Danışman: Mehmet Baran KARATAŞ
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: ST segment yükselmeli miyokard enfarktüsü (STYME) tedavisinde primer perkütan koroner girişimin (PPKG) yaygınlaşması ve yaşam tarzı değişiklikleriyle birlikte son yıllarda kardiyovasküler ölümlerde ciddi düşüş görülmektedir. Bu hastalarda uzun dönemde, olumsuz kardiyovasküler olayların azaltılması için renin anjiyotensin sistem (RAS) blokerleri tedavide kullanılmaktadır. Fakat bu ilaçların gün içerisindeki kullanım saatleri (sabah veya akşam) ile kardiyovasküler sonlanımlar arasındaki ilişkisi tam olarak bilinmemektedir. Çalışmamızda biz de hastanemize STYME tanısıyla yatış verilen hastalarda RAS blokerlerinin gün içerisinde kullanım zamanları ile uzun dönem kardiyovasküler olaylar arasındaki ilişkiyi incelemeyi amaçladık. Gereç ve Yöntem: Tek merkezli, retrospektif, gözlemsel olarak düzenlenen çalışmaya 2018 ve 2020 yılları arasında hastanemize başvuran ve STYME tanısı ile interne edilip PPKG yapılan toplam 701 hasta alındı. Birincil sonlanım noktaları; akut kalp yetmezliği, ölümcül olmayan miyokard enfarktüsü, MACE ve uzun dönem mortalite idi. Çalışmaya dahil edilen hastaların acil başvurusu sırasında ve işlem sonrası ilk 24 saat içindeki laboratuvar değerleri ile birlikte tüm demografik bilgileri, görüntüleme sonuçları ve klinik sonlanımları kaydedildi. Dahil edilen hastalar RAS blokerlerini gün içerisinde kullanım zamanına göre sabah (06.00-10.00) ve akşam (20.00-00.00) alanlar olarak ikiye ayrıldı. Primer sonlanımlar ile ilişkili bağımsız prediktörlerin tespiti için Cox regresyon modeli kullanıldı. Bulgular: Çalışmaya toplam 701 hasta dahil edilmiştir (yaş ortalamaları 57,5 ±11,9 yıl, %75,9 erkek). Taburculuk sonrası 485 hasta RAS blokerlerini sabah almakta, 216 hasta ise akşam almaktaydı. Taburculuk sonrası uzun dönem takiplerinde MACE gelişen grupta; kalp yetersizliği öyküsü, geçirilmiş serebrovasküler hastalık, multidamar hastalık, RAS ve beta bloker kullanım öyküsü, işlem sırasında LAD lezyonuna işlem yapılmış olması daha sık olup, ortalama EF değerleri ve sistolik kan basıncı daha düşük, ortalama kalp hızı daha yüksek saptanmıştır (p<0,01; p<0,01; p<0,01; p=0,01; p=0,01; p=0,03; p<0,01; p<0,01; p=0,01 sırasıyla). Yapılan çok değişkenli Cox regresyon analizinde ise hasta yaşının ileri olması, RAS blokerini sabah alıyor olması, işlem sonrası ilk 24 saat içinde bakılan EF nin düşük olması ve ortalama glukoz değerinin yüksek olması; akut kalp yetmezliği (AKY), uzun dönem mortalite ve MACE nin bağımsız prediktörleri olarak saptandı. RAS blokerlerini sabah alan grupta, akşam alan gruba göre AKY, ölümcül olmayan miyokard enfarktüsü, MACE ve ölüm anlamlı olarak daha yüksek bulunmuştur (p<0,01; p=0,02; p<0,01; p<0,01 sırasıyla). Sonuç: ST segment yükselmeli miyokard enfarktüsü geçiren hastaların uzun dönem medikal tedavisinde yer alan RAS blokerlerini akşam kullananların, sabah kullananlara göre kardiyovasküler sonlanımlar açısından anlamlı olarak daha iyi prognoza sahip olduğu bulunmuştur. Bu durum, STYME hastaların uzun dönem tedavisinde yer alan RAS blokerlerinin gün içinde kullanım zamanının değişmesinde rol oynayabilir. Anahtar Kelimeler: major kardiyovasküler olay; renin-anjiyotensin sistem blokerleri; ST segment yükselmeli miyokard infarktüsü