Kronik pelvik ağrılı kadınlarda pelvik taban egzersizleri ile kombine edilen nefes egzersizlerinin klinik etkilerinin incelenmesi


Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, HAMİDİYE SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, FİZYOTERAPİ VE REHABİLİTASYON ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: MERVE CAN KALAN

Danışman: Zuhal Didem TAKİNACI

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Bu çalışmanın amacı, Kronik Pelvik Ağrılı (KPA) kadınlarda pelvik taban egzersizlerine eklenen nefes egzersizlerinin ağrı, Pelvik Taban Kas Aktivitesi (PTKA) ve psikososyal faktörler üzerine olan etkisinin araştırılmasıdır. Gereç ve Yöntem: Katılımcılar randomize iki gruba ayrıldı ve 2 gün/hafta, 6 hafta boyunca PTE+NG'ye pelvik taban egzersizlerine eklenen nefes egzersizleri, PTEG'e pelvik taban egzersizleri verilerek takip edildi. Katılımcılar başlangıçta ve tedavi sonunda Vizüel Analog Skala (VAS), McGill Ağrı Ölçeği-Kısa Formu (MAÖ-KF), Yüzeyel Elektromiyografi (sEMG) ile PTKA ölçümü, Global Pelvik Taban Rahatsızlık Anketi (GPTRA), Depresyon, Anksiyete ve Stres Ölçeği (DASS-21), Pelvik Ağrı Etki Anketi (PAEA) ve Kısa Form-36 (SF-36) kullanılarak 2 kez değerlendirildi. Bulgular: Tedavi öncesi grupların VAS, PTKA ölçüm, GPTRA, PAEA, SF-36 ve DASS-21 skorlarının benzer olduğu bulundu (p>0,05). Her iki grupta, grup içi değerlendirmede KPA şikayetleri, MAÖ-KF, GPTRA, PAEA, SF-36 ve DASS-21 skorlarında anlamlı iyileşmeler saptanırken sEMG PTKA dinlenme aktivitesi, depresyon ve genel sağlık alt parametrelerinde sadece PTE+NG'de istatiksel anlamlı fark görüldü (p<0,05). Gruplar arası fark karşılaştırmalarında MAÖ-KF duyusal ve toplam puan, sEMG dinlenme aktivitesinde, PAEA ve SF-36 fiziksel rol güçlüğü ve genel sağlık alt parametrelerinde PTE+NG lehine istatiksel anlamlı fark bulundu (p<0,05). Sonuç: KPA'lı kadınlarda pelvik taban egzersizlerine eklenen nefes egzersizlerinin, duyusal ağrı, pelvik taban dinlenme aktivitesi ve yaşam kalitesi parametrelerini iyileştirmede daha etkili olduğu bulunmuştur. Nefes egzersizleri, KPA hastaların pelvik taban kaslarının relaksasyonu için pelvik taban rehabilitasyon programlarına kombine ve multimodal tedavi seçeneği olarak eklenebilir.