Hastanemiz çocuk acil servisine zehirlenme ile getirilen olguların ailelerine zehirlenmeleri önlemeye yönelik sözel ve yazılı yönerge verme uygulamasının etkinliği


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL OKMEYDANI SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, ÇOCUK SAĞLIĞI VE HASTALIKLARI ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2019

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: DOYGOAMENEH GHARE MASHGGHARAVI

Danışman: Nimet Pınar YILMAZBAŞ

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Sağlık Bilimleri Üniversitesi Okmeydanı Sağlık Uygulama ve Araştırma Merkezi (SUAM) Çocuk Acil Servisi'ne zehirlenme nedeni ile getirilen olguların ailelerine zehirlenmeleri önlemeye yönelik yazılı ve sözlü yönerge verme uygulamasının etkinliğinin değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Materyal ve Metod: 01 Haziran 2018 ile 31 Aralık 2018 tarihleri arasında Sağlık Bilimleri Üniversitesi Okmeydanı Eğitim ve Araştırma Hastanesi Çocuk Acil Servisi'ne zehirlenme nedeni ile başvuran çocukların ailelerine; hastaların demografik özellikleri, ailenin sosyo-demografik yapısı, evdeki ilaç ve temizlik malzemelerinin saklanma şekli ile zehirlenmenin nasıl meydana geldiğine yönelik, 21 soruluk anket (EK-1) uygulanmıştır. Ailelerin bir kısmına yazılı (n=105) bir kısmına ise sözel (n=105) yönerge verilerek 1 ay sonra anketteki 4 soru tekrar sorularak yönergelerin etkinliği değerlendirilmiştir. Bulgular: Çalışmaya dahil edilen 163 çocuk annesinin, 24 çocuk babasının, 14 çocuk akrabasının ve 9 çocuk bakıcısının bakımı altında zehirlenmiştir. Çocukların 107'sinde tıbbi ilaç, 24'ünde tarımsal ilaç, 79'unda temizlik malzemesi ile zehirlenme gerçekleşmiştir. Yazılı yönerge verilen grupta; tarımsal ilaç uygun şekilde saklamayı öğrenenlerin oranı %59'dan %85,7'ye, temizlik malzemelerini uygun şekilde saklamayı öğrenme oranı %38,1'den %70,5'e, evde ilacı saklamayı öğrenme oranı %31,4'den %75,2'e ve zehir danışma telefon numarasını öğrenme oranı %9,5'ten %47,6'ya çıkmıştır (p<0,001). Sözlü yönerge verilen grupta; tarımsal ilaç uygun şekilde saklamayı öğrenenlerin oranı %61'den %75,2'ye, temizlik malzemelerini saklamayı öğrenme oranı %33,3'ten %58,1'e, evde ilaç saklamayı öğrenme oranı %47,6'dan %68,5'e ve zehir danışma telefon numarasını öğrenme oranı %15,2'den %28,6'ya çıkmıştır (p<0,001). Sonuç: Çalışmamız hem yazılı hem de sözlü yönerge ile müdahalenin zehirlenmelerle mücadelede etkin olduğu ve yazılı müdahalenin sözlü yönerge ile müdahaleye göre etkinliğinin daha yüksek olduğu göstermiştir. Anahtar Kelimeler: çocuk, zehirlenme, yazılı yönerge, sözlü yönerge