Diyabetik olmayan obez hastalarda orlistat kullanımının R, FIB-4 VE APRI indeksleri üzerine etkisi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL BAKIRKÖY DR. SADİ KONUK SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2019
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: TUNAHAN ŞAHİN
Danışman: Meral MERT
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Giriş ve Amaç: Obezite günümüzde önlenebilir ölümlerde sigaradan sonra ikinci sıradadır. Tüm dünyada 21.yüzyılın en büyük sağlık problemi olarak kabul edilen obezitenin doğrudan ya da dolaylı olarak sebep olduğu birçok hastalık vardır. En başta gelenlerden birisi de non-alkolik yağlı karaciğer hastalığı (NAFLD)'dir. NAFLD ile birlikte non-alkolik steatohepatit (NASH) ve karaciğer fibrozis gelişme riski artar. Orlistat; obezite tedavisinde yaygın olarak kullanılan medikal tedavilerden birisidir. 1999 yılında FDA onayı almıştır. R faktör, APRİ ve FIB-4 indeksleri ise karaciğer fibrozisini dolaylı olarak yansıtan skorlama sistemleridir. Bu çalışmanın amacı; orlistat tedavisinin diyabet tanısı olmayan obez hastalarda karaciğer fibrozisinin non-invaziv belirteçleri üzerine etkisini araştırmaktır. Gereç ve Yöntem: T.C Sağlık Bakanlığı Sağlık Bilimleri Üniversitesi Bakırköy Dr. Sadi Konuk Eğitim ve Araştırma Hastanesi'nde klinik etik kurul onayı alındı. Çalışmaya 01.01.2010 ile 01.01.2019 arasında, Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları polikliniğine başvuran hastalar arasından; 18 yaşından büyük, diyabet tanısı almamış, en az 6 ay düzenli orlistat kullanan obez hastalar dahil edildi. Hastalar retrospektif olarak tarandı. Hastaların APRI, FIB-4 ve R faktör hesaplanması için gereken parametreleri kaydedildi. Aynı parametreler tedavinin 3. ayında ve 6. ayında kaydedildi ve bu indeksler hesaplandı. Hastaların belirtilen indekslerindeki değişiklikler istatistiksel olarak değerlendirildi. Bulgular: Çalışmaya 84 hasta dahil edildi. Hastaların yüzde 86,9'u (73 kişi) kadın ve yüzde 13,1'i (11 kişi ) erkekti. Başlangıçta hastaların kilo ortalaması 110±19 iken 6.ay kontrollerinde hastaların kilo ortalaması 106±22,4 bulundu. p=0,001 (p<0,005) olup, orlistat kilo kaybını destekleme yönünden faydalı olduğu bulunmuştur. FIB-4 indeksi sonuçları ise başlangıçta 0,68±0,30 ve 6.ay kontrollerinde ortalama 0,69±0,32 bulunmuş olup p=0,94 (p<0,005) olarak hesaplanmıştır. Orlistatın FIB-4 indeksi üzerine anlamlı etkisi olmadığı saptanmıştır. APRI skoru sonuçlarının başlangıçtaki ortalaması 0,22±0,1 ve 6.aydaki ortalaması 0,26±0,20 olup, p=0 olarak hesaplanmıştır. Orlistat tedavisinin APRI indeksinde anlamlı değişiklik yaptığı saptanmıştır. Hastaların 3.ay kontrollerinde de aynı parametrelerin hesaplanması planlandı. Retrospektif taramada 3.ay kontrolüne gelen 34 hastada bu parametreler değerlendirilmiş olup hiçbirinde istatistiksel olarak anlamlı fark bulunmadı. Sonuç: Çalışmamızda orlistat kullanan obez hastalarda 6 aylık tedavi sonrasında kilo kaybı ve APRI skoru açısından anlamlı farklılıklar saptanmış olup, orlistatın kilo kontrolünde ve non-alkolik yağlı karaciğer hastalığında (NAFLD) faydalı olabileceği sonucuna varılmıştır. Anahtar kelimeler: obezite, non alkolik yağlı karaciğer hastalığı, karaciğer fibrozisi, orlistat