Prostat spesifik antijen yüksekliği nedeniyle ampirik antibiyotik tedavisi verilen hastalarda prostat biyopsisi sonuçlarına göre sistemik inflamatuar belirteçlerin diagnostik önemi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, ANKARA ŞEHİR SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, CERRAHİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2021
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ERDEM SOBACI
Danışman: Öner ODABAŞ
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Prostat kanseri (PK) taraması için prostat spesifik antijen(PSA) kullanılmaktadır, ancak PSA kansere değil, organa spesifik bir antijendir. Bu nedenle PK taraması için yeni testlere ihtiyaç duyulmaktadır ve malign durumlarda popülarite kazanan sistemik inflamatuar belirteçler(SIB) kanser olgularında son yıllarda sıklıkla kullanılmaktadır. Prostat kanserinde de bu inflamatuar süreç etyolojide ve patogenezde tartışılmaktadır. Biz bu tez çalışmasında PK şüphesi ile ampirik antibiyotik kullandıktan sonra transrektal ultrasonografi (TRUS) eşliğinde prostat biyopsisi yapılmış olan hastalarda sistemik inflamatuar belirteçlerin patoloji sonucuyla ilişkisini araştırdık. Gereç ve Yöntem: Ocak 2014-Aralık2018 tarihleri arasında prostat spesifik antijen(PSA) yüksekliği nedeniyle ampirik antibiyotik verilmiş ve ardından TRUS eşliğinde biyopsi alınmış hastalar PSA değerlerine göre 4-10ng/ml arasında olanlar(Grup 1), 10-20ng/ml arasında olanlar (Grup 2), 20 ng/ml üzeride olanlar (Grup 3) olmak üzere üç gruba ayrıldı. Bu gruplarda SIB 'in benign ve malign hastalarla ilişkisi değerlendirildi. Bulgular: Çalışmamıza PSA Grup 1'de 155(%64.6), Grup 2'de 50(%20.8), Grup 3'te 35(14.6) hasta olmak üzere 240 hasta dahil edildi. Tüm hastalar değerlendirildiğinde ortalama yaş 66.5 yıl (50-80 yaş arasında) olarak bulundu. Patolojik değerlendirmeye göre 120 (%50) hasta PK, 60 (%25)hasta BPH, 60 (%25) hasta kronik prostatit tanısı almıştı. Bu sonuçlar değerlendirildiğinde Grup 1'de benign patolojiler ve PK karşılaştırıldığında antibiyotik kullanımı sonrası NLR ve PLR arasındaki fark istatistiksel anlamlı idi. Benign grupta NLR 2.31 ± 1.24 , PK grubunda NLR 3.13 ± 2.86 olup p: 0.048 , benign grupta PLR 119.12 ± 45.99 , PK grubunda PLR 143.02 ± 68.4 , p: 0.012 bulundu. Ancak bu fark, antibiyotik kullanımı ile benign gruptaki NLR ve PLR düşüşüne değil, malign gruptaki NLR ve PLR artışına bağlı idi. Nitekim Antibiyotik kulanımı öncesi ve sonrası benign gruptaki NLR ve PLR değişimi VII istatistiksel olarak anlamsız iken (NLR için p:0.66 , PLR için p:0.1), bu değişim malign grupta istatistiksel olarak anlamlı bulundu (NLR için p:0.04 , PLR için p:0.001) Malign patolojilerin Gleason skoruna göre kıyaslanmasında; Gleason skor (GS) 6 ve GS 7-10 (orta ve yüksek riskli grup) karşılaştırıldığında antibiyotik kullanımı sonrası NLR ve PLR grupları arasındaki fark anlamlıydı. GS 6 grubunda NLR 2.64 ± 2.84, GS 7-10 grubunda NLR 3.85 ± 2.79, p:0.004 değerinde anlamlı iken, GS 6 grubunda PLR 127.92 ± 66.25, GS 7-10 grubunda PLR 165.06 ± 66.75, p:0.014 olarak anlamlı bulunmuştur. Gruplar arasındaki NLR ve PLR farklılıkları, antibiyotik kullanımı sonrasında GS 7-10 grubundaki yükseliş nedeniyle oluşmuştur (NLR için p:0.005, PLR için p:0.001) Nitekim GS 6 grubunda antibiyotik öncesi ve sonrası değerler istatistiksel olarak anlamlı değildir (NLR için p:0.756, PLR için p:0.31). Ayrıca antibiyotik öncesi benign prostat hiperplazili (BPH) ve Kronik prostatitli (KP) hastalar karşılaştırıldığında PSA değerleri arasındaki fark anlamlıydı. BPH grubunda PSA 6.49 ± 2.92, KP grubunda PSA 7.68 ± 3.46, p:0.003. Sonuç: PK taramasında PSA halen altın standart yöntem olsa da yeni belirteçlere ihtiyaç duyulmaktadır. Çalışmamızda, NLR ve PLR antibiyotik kullanımı sonrasında PSA 4-10 ng/ml arası değerde benign ve malign gruplar arasında anlamlı bir fark bulunmuştur. Ayrıca bu belirteçler GS 6 ile GS 7-10 arası olan gruplar arasında da anlamlı olarak farklıdır. Bulgular bu belirteçlerin PK tanısında ve gradei öngörmede önemli olabileceğini düşündürmektedir. Anahtar Sözcükler: Prostat kanseri, Prostat biyopsisi, Nötrofil/lenfosit oranı, Platelet/lenfosit oranı