80 yaş ve üstü bireylerde depresyon intihar düşüncesi ve ihmal-istismar ilişkisinin değerlendirilmesi

---

Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, BURSA YÜKSEK İHTİSAS SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2024

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ELİF NUR BALİ

Danışman: Hakan DEMİRCİ

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Bu çalışmada, 80 yaş ve üstü bireylerde depresyon, ihmal-istismar ile ilgili veri elde etmek, bu yaş grubunda intihar düşüncesiyle ilgili bilgi sahibi olmak ve bu durumların birbirleriyle olan etkileşimini araştırmak amaçlandı. Gereç ve Yöntem: Araştırma 01.02.2024-10.06.2024 tarihleri arasında SBÜ Bursa Yüksek İhtisas Eğitim ve Araştırma Hastanesine bağlı Aile Hekimliği polikliniğine başvuran 80 yaş ve üzeri 205 gönüllü üzerinde yapıldı. Mini Mental Test (MMSE), Geriatrik Depresyon Ölçeği (GDÖ), Beck İntihar Düşüncesi Ölçeği (BİÖ), Yaşlı İhmal Tanılaması Tarama Testi (YİTTT) ve Hwalek-Sengstock Yaşlı İstismarı Tarama Testi (HS-YİTT) uygulandı. Ek olarak, gönüllülerin sosyodemografik bilgileri, sistolik ve diyastolik kan basıncı ölçümleri ve mevcut kronik hastalıkları kayıt altına alındı. Bulgular: Vakaların %87,8'inde hipertansiyon, %48,3'ünde Koroner Arter Hastalığı, %26,8'inde nöropsikiyatrik hastalık ve %26,3'ünde Diyabetes Mellitus mevcuttu. Vakaların %13,7'si son iki hafta içinde kendisini bitkin, çökkün ya da umutsuz hissettiğini ve %37,1'i ise önceki 2 hafta içinde daha önce yaptığı şeylerde ilgi ve aldığı zevkte azalma olduğunu ifade etti. Vakaların %17,5'inde MMSE kesme skorunun altında bulundu. Vakalar arasında aktif intihar düşüncesi olan birey yoktu. Depresyon, ihmal ve istismar yaşlıda intihar düşüncelerinde artışla beraberdi. Yaşlıda bilişsel fonksiyonlarda bozulma depresyonla beraberdi, benzer şekilde yaşlı ihmali de depresyonla ilişkili bulundu. GDÖ puanları ile BİÖ puanları arasında istatistiksel olarak anlamlı seviyede pozitif korelasyon olduğu (r=0,665, p<0,001) görüldü. HS-YİTT puanları ile GDÖ (r=0,396, p<0,001), BİÖ (r=0,690, p<0,001) puanları arasında da anlamlı ilişki saptandı. Sonuç: İleri yaş yaşlılarda istismarı azaltmak yaşlıda depresyon ve intihar düşüncesini azaltmaktadır. Geriatrik hastalarla ilgili hekimlerin ve sosyal hizmet temsilcilerinin bu durumu göz önünde bulundurması yaşlı sağlığı açısından çok değerli olacaktır. Aile hekimleri de azımsanmayacak sayıda yaşlıya hizmet götürdükleri için bu konuda üzerlerine düşeni yapmalıdırlar. Anahtar Kelimeler: İleri yaş yaşlı, oktojeneryan, demans, yaşlı ihmali, yaşlı istismarı, geriatrik depresyon, intihar düşüncesi