Hiperandrojenizmi olan hastalarda vücut kompozisyonlarının ve antropometrik ölçümlerinin değerlendirilmesi


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2024

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: MERVE TIRIS

Danışman: Erman ATAŞ

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Hiperandrojenizmin prepubertal çocuklarda kemik yaşının ilerlemesine sebep olması, somatik gelişimin hızlanması ve santral puberte prekoksu tetiklemesi ve metabolik sendrom gelişme riskini arttırması nedeniyle dikkatli izlenmesi gerekmektedir. Çalışmamızda hiperandrojenizmi olan olgularının vücut kompozisyonlarının ve antropometrik ölçümlerinin değerlendirilmesi, ayrıca hiperandrojenizmin vücut sıvı-yağ kompozisyonuna etkisini değerlendirmeyi amaçladık. Gereç ve Yöntem: Çalışmamız retrospektif vaka-kontrol çalışmasıdır. Çalışmamıza yapılan tetkikler sonucunda yeni tanı alan prematür pubarş hastaları veya daha önceden pubarş tanısı almış ve puberteye girmemiş takipte olan 43 kız hasta ve benzer demografik özellikleri taşıyan sağlıklı 43 kız birey dahil edildi. Katılımcıların demografik, biyokimyasal, radyolojik ve biyoelektrik empedans analiz (BEA) sonuçları analiz edildi. Bulgular: Hasta grubunda vücut ağırlığı ortancası, boy, kemik yaşı, kalça çevresi ortalaması kontrol grubuna göre istatistiksel olarak anlamlı olarak yüksek saptandı. Yapılan biyoelektrik empedans ölçümlerinde hasta grubunda yağsız vücut kütlesi, sıvı miktarı, mineral miktarı ortalaması kontrole göre istatistiksel olarak anlamlı yüksek bulundu. Açlık insülin ve HOMA-IR (Homeostatic Model Assessment-insulin resistance) kontrol grubu ile karşılaştırıldığında hasta grubunda yüksek saptanmasına rağmen iki grup arasında istatistiksel olarak anlamlı fark yoktu. Hasta ve kontrol grubunda metabolik sendrom saptanmadı. DHEAS artışı kemik yaşını lineer olarak arttırdığı saptandı. Hiperandrojenizmi sağlıklı kontrollerden ayırmada kemik yaşının en etkili belirteç olduğu saptandı. Sonuç: Hiperandrojenizm kız çocuklarda sağlıklı çocuklarla karşılaştırıldığında vücut ağırlığı, boy, kemik yaşı, kalça çevresi, yağsız vücut kütlesi, sıvı miktarı ve mineral miktarını arttırmaktadır. Hiperandrojenizmli hastaların takiplerinde kemik yaşı güvenle kullanılabilir. Prematür pubarş izleminde hipertansiyon, insülin direnci, dislipidemi, obezite gibi metabolik sendrom bileşenlerine ve polikistik over sendromuna yatkınlık doğurmakta olup takip gerektirmektedir.