Çocuk polikliniğine obezite nedeni ile başvuran 8-16 yaş arası çocuklarda obezite gelişiminde rol oynayan risk faktörlerinin değerlendirilmesi


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL BAĞCILAR SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2021

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: HAFIZ MAMMADOV

Danışman: Meltem EROL

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Obezite, vücutta sağlığı bozacak düzeyde anormal ve aşırı miktarda yağ depolanması ile karakterize kronik metabolik bir hastalıktır. Dünya çapında yaklaşık 43 milyon okul öncesi çocuğun fazla tartılı veya obez olduğu, 92 milyon çocuğun ise fazla tartı için risk grubunda olduğu tahmin edilmektedir. Çalışmalarda çocukluk döneminde obez olan bireylerin erişkin dönemde obez olma oranlarının %5-60 arasında değişebileceği vurgulanmıştır. Hastanemizin çocuk polikliniğine başvuran obez çocuk sayısı oldukça fazladır. Bu nedenle çalışmamızda bölgemizde çocukluk ve ergenlik dönemi obezitesi gelişiminde rol oynayan faktörlerin değerlendirilmesi amaçlandı. Gereç Ve Yöntem: Çalışmaya Ekim 2020 ile Şubat 2021 tarihleri arasında çocuk polikliniğine obezite nedeniyle başvuran sistemik, nörolojik, endokrin, kronik bir rahatsızlığı olmayan 8-16 yaş arası 250 obez çocuk dahil edilmiştir. Çocukların aileleri çalışmanın amacı için bilgilendirildi ve her hasta için hazırlanan anket formu sorgulanarak kaydedildi. Bulgular: Çalışmaya katılan 250 çocuğun ortalama yaşı 12.55±2.63 yıl idi. Çocukların vücut kitle indeksi (VKİ) ile anne ve baba VKİ değerleri arasında pozitif yönde istatistiksel olarak anlamlı ilişki olduğu saptanmıştır. Anne eğitim düzeyi ile çocukların TV seyrederek geçirdikleri süre oranları arasında istatistiksel olarak anlamlı farklılık saptanmıştır (p=0.012; p<0.05). İlkokul mezunu annelerin çocuklarının TV başında daha uzun süre geçirdikleri saptanmıştır. Çocuk ağırlık persentil değerleri ile insülin değerleri arasında pozitif yönde 0.140 düzeyinde istatistiksel olarak anlamlı ilişki olduğu saptanmıştır (r=0.140, p=0.027). Sonuç: Çalışmamızda bölgemizdeki obez çocukların özelliklerini değerlendirdiğimizde; fizik aktivitelerinin 1 saatin altında olduğu, bilgisayar ve televizyon başında geçirilen sürenin 3 saatten fazla olduğu, televizyon ve bilgisayar başında aburcubur tüketiminin fazla olduğu ve haftalık aburcubur tüketiminin fazla olduğu, ayrıca kız çocuklarda, anne ve baba obez olanlarda, obezitenin daha fazla olduğu görülmüştür. Çocukluk döneminde sağlıklı beslenme alışkanlıklarına ve fiziksel aktiviteye yönelik eğitim müdahaleleri, obezitenin önlenmesinde önemli bir strateji olabilir. Anahtar kelimeler: Obezite, çocukluk çağı, çevresel faktörler.