Mobil sağlık hizmeti ile uzaktan takip edilen ve ayaktan izlenen hipertansiyon tanılı hastalarda sarkopeninin değerlendirilmesi


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL ÜMRANİYE SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2026

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ELÇİN TONBUL SEZEN

Danışman: Sema BASAT

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Giriş-Amaç: Mobil sağlık uygulamaları hem hastalar hem de sağlık hizmeti verenler için taşınması ve erişilmesi kolay, sağlık durumunu takip etmek ve iyileştirmek için kullanılan kablosuz cihazlar olarak tanımlanmaktadır. Bu çalışmada, mobil sağlık uygulamaları ile uzaktan izlenen ve ayaktan poliklinik takibinde olan hipertansiyon tanılı hasta gruplarında kas gücü, kas kütlesi, fiziksel performans ve sarkopeni seyrini değerlendirmeyi amaçladık. Gereç ve Yöntem: Çalışmamız prospektif bir çalışmadır. Çalışmamız, Haziran 2023-Aralık 2023 (6 ay) tarihleri arasında Sağlık Bilimleri Üniversitesi Ümraniye Eğitim ve Araştırma Hastanesi İç Hastalıkları Polikliniği'ne başvuran, hipertansiyon tanılı 25-55 yaş arasındaki 100 hasta üzerinde gerçekleştirilmiştir. Hastalar, mobil sağlık hizmetiyle uzaktan takip edilen ve poliklinikte ayaktan izlenen grup olmak üzere 2 gruba ayrıldı. Mobil sağlık hizmeti, hekim ve hastaların cep telefonlarına yüklenen bir aplikasyon aracılığıyla sağlandı. Hastaların adım sayıları, ağırlık takipleri ve kan basıncı değerleri günlük olarak takip edildi. Diğer grupta ise hastalara yalnızca poliklinik takipleri sırasında ölçümler yapıldı. Tüm katılımcıların boy, kilo, VKİ, SARC-F anketi skoru, kas gücünü değerlendirmek için el kavrama gücü ölçümü, kas kitlesini değerlendirmek için biyoelektrik empedans analizi, 4 metre yürüme hızı testi ve laboratuvar değerleri 0., 3. ve 6. ay takiplerinde kaydedildi. Her iki grupta bu değerler karşılaştırıldı. Verilerin değerlendirilmesinde istatistiksel anlamlılık düzeyi 0,05 olarak belirlendi. Bulgular: Altı ay sonunda iki grubun yağsız vücut kütlesi indeksi ve iskelet kas kütlesi indeksi değerleri incelendiğinde iki grup arasında istatiksel olarak anlamlı fark bulunamamıştır. Takiplerde, mobil sağlık hizmeti verilen grupta kilo ve VKİ değerlerinde azalma olurken ayaktan izlenen grupta istatistiksel olarak anlamlı bir artış izlendi (p<0.05). Mobil sağlık hizmeti alan grupta kas gücünde 3. ay ve 6. ayda anlamlı artış olup (p<0.01), ayaktan izlenen grupta 6 ay sonunda kas gücü azalmış olarak izlendi (p<0.01). Mobil izlenen grup, ayaktan izlenen gruba göre kas gücünü korumuş xi ve kilo vermiş olarak görüldü. 3. ve 6. ayda mobil grupta olası sarkopeni varlığı oranı, kontrol grubuna göre anlamlı düzeyde daha düşük bulundu. Sonuç: Bu çalışmada, mobil sağlık hizmetleri ile izlenen hastalarda kas gücünün arttığını; ağırlık ve VKİ değerlerinin azaldığını gösterdik. Ayaktan izlenen grupta ise kas gücünde azalma, ağırlık ve VKİ'de artış saptadık. Mobil sağlık teknolojileri ile izlenen hipertansiyon tanılı hastalarda, gerekli tedavi düzenlemelerinin uzaktan daha hızlı ve kolay yapılabilmesi sayesinde kas gücü, ayaktan izlenen hastalara göre daha iyi korunmaktadır. Anahtar Kelimeler: Hipertansiyon, kan basıncı, kas gücü, mobil sağlık, sarkopeni