COVID-19 infeksiyonuyla yatan hastaların erken dönem mortalitesine etki eden faktörler
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL KARTAL DR. LÜTFİ KIRDAR ŞEHİR SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2022
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ENES TAŞDELEN
Danışman: Banu BÖYÜK
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: 2019 yılı biterken, Çin'in Vuhan kentinde bir dizi pnömoni vakası saptandı ve sebebi yeni gelişen bir çeşit korona virüs olarak açıklandı. Ardından dünyadaki diğer ülkelerde de artan sayıda benzer vakalar gözlemlendi. Şiddetli akut solunum sendromu (SARS) ile olan yakın genetik ilişki nedeniyle korona virüs (SARS-CoV), Uluslararası Virüs Taksonomisi Komitesi tarafından SARS-CoV-2 olarak yeniden adlandırılmıştır. Şubat 2020'de Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) 2019 korona virüs hastalığı anlamına gelen "COVID-19 hastalığı" olarak isimlendirdi. Bu konuda birçok bilimsel çalışma yapılmış olup, bu çalışmalarda çıkan sonuçlar COVID-19'un seyri, prognozu ve mortalitesi araştırılmaktadır. Predispozan faktörler ve prognozu etkileyen etkenler üzerinde de sıkça durulmaktadır. Bu çalışmada COVID-19 enfeksiyonu nedeniyle hastanede yatan hastalarda erken dönem (6 ay sonra) mortaliteyi etkileyen faktörleri saptamayı amaçladık. Gereç ve Yöntem: Bu çalışmamız Kartal Dr. Lütfi Kırdar Şehir Hastanesinde 2020 yılı mart-mayıs aylarında iç hastalıkları kliniğinde Covid19 enfeksiyonu tanısı almış ve tedavi görerek taburcu olmuş 377 hastayı kapsamıştır. Bu hastalara hastane yatışından 6 ay sonra retrospektif olarak tarandı ve demografik, klinik, laboratuvar bulguları incelendi. Ek hastalıkları, kullandığı ilaçlar, verilen tedaviler, yatış süresi, yoğun bakıma gidiş ve entübe olma durumları kaydedildi. Hastaların dosya verileri değerlendirilmiş laboratuar ve görüntüleme tetkikleri hastanemiz kayıtlarından alınmıştır. Araştırmamızda elde edilen bulgular değerlendirilirken SPSS 21 (Statistical Package for the Social Sciences, version 21) istatistik programı kullanıldı. Bulgular: Çalışmamıza katılan 377 hastadan 11'nin (%2,92)'si. 6 ay sonra ex olduğu saptandı. Ex olan hastaların yatış ortalaması 10,18±6,94 gün iken, ex olmayanların 6,25±4,57 gün olup istatistiksel olarak anlamlı fark saptandı (p<0,05). Yoğun bakım ihtiyacı olanlarda mortalite oranı %16,67 iken, diğer grubun ortalaması %2,49'du. Entübe edilenlerde mortalite oranı %33,33 iken entübe edilmeyen hasta grubunda bu oran %2,45 olarak hesaplandı. Gruplar arasında istatistiksel anlamlı düzeyde fark saptandı (p<0,05). Hastalardan mortalite tespit edilenlerin CK, albümin ve GFR ortalamaları düşük iken CRP, troponin, lökosit, Nötrofil, D-dimer ve fibrinojen değerleri istatistiksel anlamlı düzeyde daha yüksek saptandı (p<0,05). Hastaların laboratuvar bulgularıyla mortaliteleri arasındaki ilişki regresyon analizi ile incelendiğinde; albumin ve GFR ile negatif yönlü, lökosit ve nötrofil ile pozitif yönlü istatistiksel anlamlı ilişki saptandı (p<0,05). Sonuç: Covid 19 enfeksiyonu birçok organ sistemini etkileyen bir hastalıktır. Covid-19 enfeksiyonu geçiren hastaların enfeksiyon dönemindeki böbrek yetersizliğinin varlığı ve akut faz reaktanların yüksek olması ileriye yönelik mortalite oranının saptanmasında yada risk skorlamasında bize ışık tutabilir. Anahtar Kelimeler: Covid 19 enfeksiyonu, mortalite, prognoz