Ankara Eğitim ve Araştırma Hastanesi AileHekimliği polikliniklerine başvuran hastalardatıbbi cihaz gereksinimi olan hastaların tıbbicihaz bulundurma ve kullanma durumlarınındeğerlendirilmesi.


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, ANKARA SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2024

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: FERHAN BORAN DEMİR

Danışman: Mustafa ÇELİK

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Kronik hastalıklar son derece yaygın görülür bununla birlikte yakın takip gerektirir. Hastalık takibi yalnızca hastanede değil evde de devam eder. Bu nedenle ev ortamında kullanımı kolay olan tıbbi cihazlar son derece yaygınlaşmıştır. Çalışmamızda Ankara Eğitim ve Araştırma Hastanesi Aile Hekimliği polikliniklerine başvuran 18-65 yaş arasında kronik hastalığa sahip (hipertansiyon, diyabet, astım, KOAH) hastalarda tıbbi cihaz bulundurma ve kullanma durumlarını ortaya koymak amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Araştırma kesitsel tipte tanımlayıcı araştırmadır. Araştırmaya Ankara Eğitim ve Araştırma Hastanesi Aile Hekimliği polikliniklerine başvuran 18-65 yaş arasındaki 351 hasta dahil edildi. Katılımcılara sosyodemografik veriler, tıbbi cihaz bulundurma durumlarını sorgulayan sorular, tıbbi cihaz edinme gerekçelerini sorgulayan sorular, tıbbi cihaz kullanım sıklıklarını sorgulayan sorular, tıbbi cihaz edinmeme nedenlerini sorgulayan sorular içeren bir anket formu yüz yüze görüşme tekniği ile uygulandı. Veriler IBM SPSS 25.0 paket programı ile analiz edildi. Bulgular: Katılımcılardan tıbbi cihaz bulundurma durumlarına göre %84,9'u tıbbi cihaz bulundurmakta, bulundurulan tıbbi cihazların %73,5'i tansiyon aleti, %39,9'u glukometre, %5,7'si pulse oksimetre, %5,4'ü nebulizatör idi. Hipertansiyonu ve kalp hastalığı olan hastalarda tansiyon aleti bulundurma durumları istatistiksel olarak anlamlı bulundu (sırasıyla; p<0,001, P=0,06). Diyabeti olan hastalarda glukometre bulundurma durumları ve diyabet tanı süresi arttıkça glukometre bulundurma durumları istatistiksel olarak anlamlı bulundu (sırasıyla; p<0,001, p=0,011). Astım, KOAH ve kalp hastalığı olan hastalarda pulse-oksimetre bulundurma durumları istatistiksel olarak anlamlı bulundu (p<0,001). Astım ve KOAH hastalarında nebulizatör bulundurma durumları istatistiksel olarak anlamlı bulundu (p<0,001). Hastaların çoğu tıbbi cihaz kullanmayı bilirken eğitim alma oranlarının oldukça düşük olduğu saptandı. Sonuç: Çalışmamızda kronik hastalığı bulunan hastaların büyük çoğunluğunun tıbbi cihaz bulundurdukları görülmüştür ancak kronik hastalığına rağmen cihaz bulundurmayan hastaların oranı azımsanmayacak derecededir. Hastaların pek çoğu sahip olduğu tıbbi cihazı kullanmayı bildiğini ifade etti ancak önemli bir kısmının cihaz kullanımıyla ilgili eğitim almadığı saptandı. Literatürde tıbbi cihaz gereksinimi olan hastaların tıbbi cihaz bulundurma durumları konusunda kısıtlı sayıda çalışma yer aldığından kronik hastalık takibinde tıbbi cihaz bulundurma durumlarına dair yeterince bilimsel kanıt bulunmamaktadır. Bu nedenle daha ileri ve kapsamlı çalışmalara ihtiyaç olduğunu düşünüyoruz.