Sinterleme öncesi ve sonrası farklı basınçlarda cam boncuk uygulamasının zirkonya ile rezin simanlar arasındaki bağlantıya etkisinin değerlendirilmesi
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, GÜLHANE DİŞ HEKİMLİĞİ FAKÜLTESİ (ANKARA), KLİNİK BİLİMLER BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2026
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: BÜŞRA POLAT
Danışman: Bahadır EZMEK
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Bu çalışmanın amacı, sinterleme öncesi ve sonrası farklı basınçlarda uygulanan cam boncuk yüzey işlemlerinin yüksek translüsent zirkonyanın (YT-Z) yüzey pürüzlülüğü, yüzey ıslanabilirliği, faz dönüşümü ve rezin siman bağlanma dayanımı üzerindeki etkilerini değerlendirmek ve bu yöntemleri Al₂O₃ (alüminyum oksit) kumlama ile tribokimyasal silika kaplama (TKSK) protokolleriyle karşılaştırmaktır. Ayrıca primerinde 10-Metakriloiloksidesil dihidrojen fosfat (10-MDP) içeren ve içermeyen rezin siman sistemlerinin bağlanma dayanımı üzerindeki etkisi incelenmiştir. Gereç ve Yöntem: YT-Z disklerden kare prizma şeklinde (14 × 14 × 2) toplam 133 örnek hazırlanmış ve rastgele altı yüzey işlem grubuna ayrılmıştır: Kumlama, TKSK, sinterleme sonrası 0,2 MPa ve 0,4 MPa cam boncuk uygulaması (SS 0,2; SS 0,4) ve sinterleme öncesi 0,2 MPa ve 0,4 MPa cam boncuk uygulaması (SÖ 0,2; SÖ 0,4). Yüzey işlemleri sonrası örnekler FE SEM/EDS ve XRD ile analiz edilmiştir. Monoklinik faz oranı Garvie–Nicholson formülüne göre hesaplanmıştır. Her yüzey işlem grubu rezin siman sistemine göre iki alt gruba ayrılmıştır. Simantasyon sonrası örnekler 5000 termal döngü ile yaşlandırılmış ve makaslama bağlanma dayanımı testi uygulanmıştır. Yüzey pürüzlülüğü ve temas açısı ölçülmüş pürüzlülük için Kruskal–Wallis ve Dunn testi, temas açısı için tek yönlü ANOVA ve Tukey's B testi uygulanmıştır. Bağlanma dayanımı verileri iki yönlü ANOVA ile değerlendirilmiş ve Holm düzeltmeli çoklu karşılaştırmalar uygulanmıştır (α=0,05). Bulgular: Kumlama ve TKSK gruplarında belirgin mikroretansiyon alanları ve yüksek monoklinik faz oranları gözlenmiştir. Sinterleme öncesi cam boncuk uygulamaları daha düzensiz ve çukurcuklar ile karakterize dalgalı bir yüzey topografisi izlendi bir yüzey morfolojisi oluşturmuş ve faz dönüşümü en düşük bu gruplarda saptanmıştır. Yüzey pürüzlülüğü ve temas açısı bakımından gruplar arasında anlamlı fark bulunmuştur (p<0,001). Bağlanma dayanımında yüzey işlem türü ve siman sistemi anlamlı ana etkiler göstermiştir (p<0,001). TKSK ve SS 0,4 grupları SS 0,2'ye göre daha yüksek bağlanma dayanımı sergilemiştir. 10-MDP içeren siman sistemi tüm gruplarda bağlanma dayanımını artırmıştır. Kopma tipleri 10-MDP varlığına bağlı olarak değişmiştir. Sonuç: Cam boncuk uygulamalarının sinterleme evresine bağlı olarak zirkonya yüzey özelliklerini etkilediği belirlenmiştir. Sinterleme öncesi uygulamalar daha yüksek pürüzlülük ve temas açısı oluşturmuş, faz dönüşümü ise düşük düzeyde kalmıştır. 10-MDP içeren rezin siman sisteminin bağlanma dayanımını anlamlı şekilde artırdığı görülmüştür. SS 0,2 grubu hariç cam boncuk gruplarının, bağlanma performansı ve mikroyapısal stabilite açısından kumlama ve TKSK yöntemlerine potansiyel bir alternatif olabileceği sonucuna varılmıştır. Anahtar kelimeler: Yüksek translüsent zirkonya, Cam boncuk, Tribokimyasal silika kaplama, Makaslama bağlanma dayanımı, Temas açısı, Faz dönüşümü, 10-Metakriloiloksidesil dihidrojen fosfat, Rezin siman.