Kronik obstrüktif akciğer hastalığının alevlenmesinde DECAF skorunun klinik değeri

---

Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, ANKARA ATATÜRK GÖĞÜS HASTALIKLARI VE GÖĞÜS CERRAHİSİ SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: AYŞE ÇİFCİ

Danışman: Dicle KAYMAZ

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Giriş-Amaç: Kronik obstrüktif akciğer hastalığında (KOAH) en önemli prognostik faktör alevlenmelerdir. Bu nedenle alevlenmelerin şiddetini ve sonuçlarını öngören klinik araçlara ihtiyaç vardır. Birçok çalışmada DECAF skorunun (dispne, eozinopeni, konsolidasyon, asidoz, atrial fibrilasyon), KOAH hastalarında bu amaçla kullanılabilecek maliyet etkin bir test olduğu gösterilmiştir. Bu tez çalışmasının amacı, KOAH alevlenme nedeniyle hastaneye yatırılan hastalarda DECAF skorunun klinik sonuçlar ile ilişkisini belirlemektir. Gereç ve Yöntem: Hastanemize KOAH alevlenme tanısı ile 15 Aralık 2021-15 Haziran 2022 tarihleri arasında yatırılan 260 hasta klinik, demografik, laboratuar özellikleri açısından prospektif olarak değerlendirildi. DECAF skoruna göre hastalar düşük riskli atak (skor<2), orta-yüksek riskli atak (skor≥2) olarak 2 gruba ayrılarak istatistiksel yöntemlerle karşılaştırıldı. Taburculuk sonrası 6 aylık mortalite için bağımsız risk faktörlerini belirlemek amacıyla lojistik regresyon analizi yapıldı. Bulgular: Çalışmaya KOAH alevlenme nedeniyle yatırılan %78.8'i erkek medyanı yaşı 67 olan 260 hasta alındı. Hastaların %56.3'ünde DECAF skoru<2, %43.7'sinde DECAF skoru≥2 olarak saptandı. DECAF skoru≥2 olanlarda yoğun bakım ünitesine (YBÜ) alınma, son bir yıl içinde acil servise başvuru ve 6 aylık takipte YBÜ yatış oranı daha yüksek, medyan yatış süresinin daha uzun ve hastanede ölüm oranının daha yüksek olduğu görüldü. 6 aylık mortalite oranı DECAF skoru≥2 olanlarda istatistiksel açıdan anlamlı olarak yüksek saptandı (p=0.022). Regresyon analizinde konjestif kalp yetmezliği (KKY) olması, BUN (kan üre azotu) artışı, yatış süresinin uzaması, %hematokrit ve vücut kitle indeksi (VKİ) değerlerindeki azalmayla 6 aylık mortalite görülme riskinin arttığı görüldü. Ancak DECAF skoru≥2 olmasının mortalite için bir risk faktörü olmadığı tespit edildi. Sonuç: Bulgularımız DECAF skoru≥2 olanlarda yatış sürelerinin daha uzun ve YBÜ'ye alınma oranlarının daha yüksek olduğunu göstermektedir. DECAF skoru≥2 olanlarda hastanede ve 6 aylık mortalite görülme oranları daha yüksek bulunmuştur. Regresyon analizinde 6 aylık mortalite için bağımsız risk faktörlerinin VKİ, hastanede yatış süresi, %hematokrit, BUN değerleri, KKY varlığı olduğu görülmüştür. Ancak DECAF skorunun 6 aylık mortalite için bir belirleyici olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.