Genetik olarak ailesel akdeniz ateşi tanısı alan hastaların demografik, fenotipik, laboratuvar özelliklerinin retrospektif olarak değerlendirilmesi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL ŞİŞLİ HAMİDİYE ETFAL SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2018
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: GÖZDE GÜRPINAR
Danışman: Zeynep Yıldız YILDIRMAK
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Ailevi Akdeniz Ateşi (AAA) otozomal resesif geçişli; tekrarlayan ateş ve peritonit, artrit, plörit gibi poliserözit atakları ile karakterize otoinflamatuar bir hastalıktır. Bu çalışmanın amacı kliniğimizde AAA tanısı ile izlenen ve genetik sonucu pozitif olan 200 hastanın demografik, klinik özelliklerinin, laboratuvar ve tedavi verilerinin değerlendirilmesi ile genotip fenotip ilişkisinin araştırılmasıdır. Hastalar öncelikle heterozigot, birleşik heterozigot ve homozigot mutasyon grupları olarak ayrıldı. Heterozigot mutasyonu olan hastaların şikayetlerinin istatistiksel olarak anlamlı derecede daha erken yaşta ortaya çıktığı görüldü. Homozigot mutasyonu olan hastaların atak sırasındaki sedimentasyon ortalama değeri diğer gruplara oranla anlamlı olarak daha yüksek bulundu. En sık görülen ilk 3 mutasyon sırasıyla Heterozigot R202Q, M694V/R202Q, Heterozigot E148Q saptandı. Gruplar karşılaştırıldığında ise E148Q mutasyonu taşıyan hastalarda ateş semptomu sıklığı ve eşlik eden hastalık varlığı diğer gruplara göre istatistiksel olarak anlamlı derecede düşük bulundu. Çalışmaya alınan 72 hastada en az bir alelde M694V mutasyonu pozitif bulundu. Diğer sık saptanan mutasyonlar olan Heterozigot R202Q, Heterozigot E148Q ile karşılaştırıldı. Hastalarımız AAA semptomlarına göre değerlendirildiğinde ateş ve artraljinin M694V mutasyonu taşıyan hastalarda anlamlı olarak daha fazla görüldüğü saptandı. M694V mutasyonu taşıyan hastaların tedavi öncesi 1 yılda geçirdikleri atak sayısı, PRAS skoru, atak anındaki fibrinojen değeri anlamlı olarak yüksek bulundu. Çalışmamızda en sık saptanan iki homozigot mutasyon grubu M694V ve R202Q karşılaştırıldı. Homozigot M694V mutasyonu taşıyan hastaların tanı alma yaşlarının erken olduğu saptandı. R202Q homozigot mutasyonu taşıyan hastalarda kız cinsiyet ve myalji anlamlı olarak daha sık saptandı. R202Q homozigot mutasyonu taşıyan hastaların ise tedavi öncesi yılda atak sayısı ortalamasının M694V homozigot taşıyan hastalara göre istatistiksel olarak anlamlı düşük olduğu, kolşisin tedavisi başlanma yaşının istatistiksel olarak anlamlı yüksek olduğu saptandı. x Sonuç olarak AAA'da genotip fenotip ilişkisinin olduğu; E148Q mutasyonu taşıyan hastaların daha hafif, M694V mutasyonu taşıyan hastaların daha ağır hastalar olduğu görüldü. R202Q mutasyonun hastalıkla ilişkili olabileceği özellikle myalji semptomu olduğunda akılda tutulması gerektiğini düşünmekteyiz. Anahtar Kelimeler: Ailesel Akdeniz Ateşi, genotip, fenotip