Preterm yenidoğanlarda geç neonatal sepsis varliğinin öngörülmesinde prognostik nutrisyonel indeks'in klinik değeri


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ZEYNEP TOSUN

Danışman: Elif GÜLER KAZANCI

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Prognostik Nutrisyonel İndeks (PNİ), albumin ve lenfosit seviyelerine dayanan kapsamlı ve yeni bir inflamasyon biyobelirtecidir. Prognostik Nutrisyonel İndeks hastaların beslenme ve inflamatuar durumunu objektif olarak yansıtır aynı zamanda kanser, kardiyovasküler hastalıklar ve renal patolojiler gibi çeşitli alanlarda kullanımı yaygındır. Bununla birlikte, literatürde preterm yenidoğan populasyonunda geç başlangıçlı sepsisinin varlığını ve ciddiyetini değerlendirmede Prognostik Nutrisyonel İndeks'in rolü üzerine yoğunlaşan çalışma bulunmamaktadır. Araştırmamız ile Prognostik Nutrisyonel İndeks'in neonatal sepsis alanındaki klinik değerinin vurgulanması amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Bursa Yüksek İhtisas Eğitim ve Araştırma Hastanesi yenidoğan yoğun bakım ünitesinde (YYBÜ) doğum ağırlığı 1500 gramın ve gestasyon yaşı 32 haftanın altında olan toplam 110 yenidoğan (60 olgu geç başlangıçlı neonatal sepsis tanısı ile takip ve tedavisi yapılmış, 50 olgu kontrol grubu olmak üzere) çalışmaya dahil edildi. Her hastanın kapsamlı klinik ve laboratuvar verileri retrospektif inceleme ile toplandı. Prognostik Nutrisyonel İndeks, serum albumini (g/L) + 5 x toplam lenfosit sayısı (103/mL) formülü kullanılarak hesaplandı. Gruplarda yer alan olguların demografik verileri, risk faktörleri, laboratuvar sonuçları, sepsis ve septik şok statusu, sepsis nedenli mortalite durumu Prognostik Nutrisyonel İndeks skoru üzerinden karşılaştırıldı. Prognostik Nutrisyonel İndeks'in sepsis, septik şok ve mortaliteyi öngörme yetisini değerlendirmek için ROC eğrisi analizi yapıldı. Tüm istatistiksel analizler IBM SPSS V 25.0 paketi kullanılarak gerçekleştirildi. Bulgular: Prognostik Nutrisyonel İndeks, sepsis grubundaki yenidoğanlarda ortalama 36,8 (6,3) sepsis olmayan yenidoğanlara göre ortalama 59,7 (10,7) anlamlı olarak daha düşüktü ve sepsisin ciddiyeti ile önemli ölçüde azaldı. Korelasyon analizinde, Prognostik Nutrisyonel İndeks'in inflamatuar belirteç C-reaktif protein seviyesi (CRP), toplam sepsis atak sayısı ve hastanede kalış süresi ile negatif korelasyon gösterdiği bulundu (p<0.001). Aynı zamanda gestasyonel yaş, doğum ağırlığı, trombosit sayısı ile Prognostik Nutrisyonel İndeks arasında doğru yönlü anlamı ilişki olduğu gösterildi. Prognostik Nutrisyonel İndeks'in yenidoğan sepsisinin varlığı ve ciddiyeti ile bağımsız ve ters ilişkili bir parametre olduğu ortaya konuldu. Sepsis varlığını öngörmek için Prognostik Nutrisyonel İndeks kesim değeri ≤49,5 alındığında duyarlılık değeri %98,3 (%95 GA: 91,1-100,0), özgüllük değeri ise %96 (%95 GA: 86,3-99,5) olarak elde edildi. Eğri altında kalan alan (AUC) 0,995 (%95 GA: 0,957-1,000) olarak sonuçlandı (p<0,001). Septik şok varlığını öngörmek için Prognostik Nutrisyonel İndeks'in optimum kesim değeri ≤37,1 olarak belirlendi. Duyarlılık değeri %92,3 (%95 GA: 64,0-99,8), özgüllük değeri ise %77,3 (%95 GA: 67,7-85,2) elde edilmiştir. AUC 0,894 (%95 GA: 0,821-0,945) olarak neticelenmiştir (p<0,001). Mortalite varlığını öngörmek için ise Prognostik Nutrisyonel İndeks 'in optimum kesim değeri ≤37'dir. Duyarlılık değeri %92,3 (%95 GA: 64,0-99,8), özgüllük değeri ise %78,4 (%95 GA: 68,8-86,1) saptanmıştır. AUC 0,899 (%95 GA: 0,827-0,948) olarak elde edilmiştir (p<0,001). Sonuç: Çalışmamız neticesinde elde ettiğimiz veriler Prognostik Nutrisyonel İndeks'in neonatal sepsisin varlığı ve prognozu hakkında öngörü sağlayan bağımsız dinamik bir biyobelirteç olarak kullanılabileceğini göstermiştir. Anahtar kelimeler: Prognostik Nutrisyonel İndeks, geç başlangıçlı neonatal sepsis, mortalite