Non-eksudatif ve eksudatif tip yaşa bağlı makula dejenerasyonu hastalarının serum ve aköz humör beyin kökenli nörotrofik faktör düzeylerinin sağlıklı bireylerle karşılaştırılması ve bu düzeylerin retinanın farklı tabaka kalınlıkları ile ilişkisi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, ANKARA ULUCANLAR GÖZ SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, CERRAHİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2017
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: MERVE İNANÇ
Danışman: Mehmet Ali ŞEKEROĞLU
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç:Yaşa bağlı makula dejenerasyonunda (YBMD) serum ve aköz humör beyin kökenli nörotrofik faktör düzeyini (BDNF) ve BDNF düzeylerinin retinal katman kalınlıkları ile ilişkisini saptamak amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: İleriye dönük, karşılaştırmalı, girişimsel tipteki çalışmamıza 48 YBMD hastasının 48 gözü (YBMD grubu) ve herhangi bir oküler ve sistemik hastalığı olmayan 26 olgunun 26 gözü (kontrol grubu) dahil edilmiştir. YBMD grubunda ileri evrede 23 non-eksudatif tip YBMD olgusu ve 25 eksudatif tip YBMD olgusu çalışmaya dahil edilmiştir. Tüm hastaların serum ve aköz hümör örnekleri toplandı ve BDNF düzeyleri ELİSA yöntemi ile değerlendirildi. Tüm gruplarda optikal koherens tomografi (OKT) ile retinal tabaka kalınlıkları ölçüldü. Bulgular: Ortalama aköz hümör BDNF düzeyleri non-eksudatif YBMD grubunda 18.17±5.95 (14.72-33.57) pg/ml, eksudatif YBMD grubunda 17.88±5.54 (15.01-36.75) pg/ml ve kontrol grubunda 29.76±5.98 (14.43-65.16) pg/ml olarak bulundu. Aköz hümör BDNF düzeyleri hem non-eksudatif hem eksudatif YBMD olgularında kontrol grubuna kıyasla anlamlı düzeyde düşük olarak bulundu (p=0.003, p<0.001, sırasıyla). Ancak gruplar arasında serum BDNF düzeyleri açısından istatistiksel olarak anlamlı farklılık izlenmedi (p=0.227). OKT segmentasyon analizinde non-eksudatif YBMD olgularında retina sinir lifi tabakası (RSLT), gangliyon hücre tabakası (GHT) ve gangliyon hücre kompleksi (GHK) kalınlıklarının eksudatif YBMD olguları ve kontrol grubuna kıyasla anlamlı düzeyde incelmiş olduğu saptandı (p<0.05, her biri için). YBMD olgularında serum ve aköz humör BDNF düzeyleriyle retinal katman kalınlıklarının ilişkisinin araştırıldığı korelasyon analizinde sadece non-eksudatif YBMD olgularının aköz hümör BDNF düzeyleriyle RSLT, GHT, GHK ve RPE kalınlıkları arasında istatistiksel anlamlı düzeyde korelasyonlar mevcuttu. Sonuç:Retinanın nörodejeneratif hastalığı olan YBMD'de BDNF'nin aköz humör düzeyleri azalmakta ve aköz humör BDNF düzeyindeki düşüş retinal katman kalınlıkları ile korelasyon göstermektedir. Bu bulgular retinanın dış katmanlarının bir hastalığı olarak düşünülen YBMD'nin ileri evrelerinde retinanın iç katmanlarının da etkilenebileceğini ve YBMD'deki fotoreseptör kaybına transsinaptik dejenerasyonun da eşlik edebileceğini düşündürmektedir.