Hastane dışı kardiyak arrest geçiren hastalarda serum copeptin düzeyleri ile spontan dolaşımın geri dönüşü arasındaki ilişki
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL HASEKİ SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2019
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: SÜMEYYE ÇAKMAK
Danışman: Özgür SÖĞÜT
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:ÖZET Kardiyopulmoner Resüsitasyon Uygulanan Hastalarda Serum Copeptin Düzeyleri İle Spontan Dolaşımın Geri Dönüşü Arasındaki İlişki Amaç Arginin-vazopressin (AVP) prekürsörü olan Copeptin, 39 aminoasitten oluşan bir glikopeptit olup nörohipofizinden salınır. Dolaşımdaki copeptinin tam işlevi bilinmemektedir. Ağrı, hipoglisemi, hipoksemi, inme, infeksiyon ve şok gibi pek çok fizyolojik ve patolojik uyaranlar Copeptin salınmasına neden olmaktadır. Literatürde pnömoni, miyokard enfarktüsü, diyabet, kalp yetmezliği, inme ve geçici iskemik atak gibi birçok hastalıkta artmış serum copeptin düzeyleri kötü prognozla ilişkili bulunmuştur. Ancak kardiyak arrest sonrası kardiyopulmoner resüsitasyon uygulanan hastalarda serum copeptin düzeyleri ile spontan dolaşımın geri dönüşü (SDGD) arasındaki ilişkiyi araştıran sınırlı sayıda çalışma bulunmaktadır. Bu çalışmada güncel bir enflamasyon belirteci olan copeptinin non-travmatik kardiyak arrest sonrası acil serviste kardiyopulmoner resüsitasyon uygulanan erişkin hastalarda ilk başvuruda ölçülecek serum copeptin düzeylerinin SDGD'nü öngörmede ve prognozu tahmin etmedeki rolünün araştırılması amaçlandı. Gereç ve Yöntem Sağlık Bilimleri Üniversitesi Haseki Sağlık ve Uygulama Araştırma Merkezi Acil Servisine; Eylül 2018-Şubat 2019 tarihleri arasında hastane dışı non-travmatik kardiyak arrest tanısı konulan ve kardiyopulmoner resüsitasyon (KPR) uygulanan 76 erişkin hasta prospektif olarak alındı. Kontrol grubu olarak yaş ve cinsiyet uyumlu 63 sağlıklı gönüllü dahil edildi. KPR sonucuna göre hastalar exitus kabul edilenler (grup I) ve SDGD sağlananlar (grup II) olarak iki gruba ayrıldı. SDGD sağlanan hastalar; 24 saate kadar yaşayanlar ve 24 saatten daha fazla yaşayanlar olmak üzere 2 subgruba ayrıldı. Gruplar arasında ilk başvuru esnasında alınan kan örneklerinden serum copeptin, troponin, glukoz ve kan gazı değerleri karşılaştırıldı. Bulgular Kardiyopulmoner arrest geçiren hastaların 42'sinde asistoli (%55,3), 18'sinde nabızsız elektriksel aktivite (NEA; %23,7), 14'ünde ventriküler fibrilasyon (VF; %18,4) ve 2'sinde ventriküler taşikardi (VT; %2,6) monitörde arrest ritmi olarak izlendi. Kontrol grubu ile karşılaştırıldığında KPR uygulanan hastaların ortalama serum copeptin düzeyi istatistiksel olarak anlamlı yüksek saptandı (p<0,001). Yapılan ROC analizi sonucunda hasta grubu için copeptin %98,7 sensivite ve %100 spesifite değerlerinin bulunduğu 27,29 ve üzeri cut-off (kesim değeri) olarak elde edildi. Kardiyopulmoner resüsitasyon (KPR) uygulanan hastaların 26'sında (%34,2) spontan dolaşımının geri dönüşü (SDGD) sağlanırken, 50'sinde (%65,8) SDGD sağlanamadı. SDGD olmayan hastalar ile karşılaştırıldığında, SDGD sağlanan hastaların ortalama serum copeptin düzeyi istatistiksel olarak anlamlı düşük; troponin değeri ise anlamlı artmış olarak tespit edildi (p=0,018 ve p=0,032, sırasıyla). SDGD sağlanan hastaların 10'u (%38,5) ilk 24 saatte exitus olurken, 16'sı (%61,5) 24 saatten daha uzun süre yaşamış idi. 24 saatten daha uzun süre yaşayan hastaların ortalama serum copeptin düzeyleri, 24 saatte kadar hayatta kalanlara göre istatistiksel olarak anlamlı düşük idi. Ek olarak, 24 saatten daha uzun süre yaşayan hastalarda KPR süresi, 24 saatte kadar hayatta kalanlara göre istatistiksel olarak anlamlı düşük sapandı. Sonuç Hastane dışı kardiyak arrest geçiren hastalarda, serum copeptin 27,29 cut-off değeri ile yüksek özgüllük ve duyarlılığa sahiptir. KPR uygulanan bu hastalarda azalmış serum copeptin ve artmış troponin düzeyleri SDGD'nü öngörmede yararlı bilgiler verebilir. Ayrıca SDGD'ü sağlanan hastalarda serum copeptin düzeyleri kısa dönem prognozu tahmin etmede bir biyobelirteç olarak kullanılabilir. Anahtar Kelimeler: Kardiyopulmoner resüsitasyon, spontan dolaşımın geri dönüşü, prognoz, copeptin