Kadın hastalarda üriner kateterizasyon işleminde pozisyon vermeye yardımcı cihaz geliştirilmesi ve etkinliğinin değerlendirilmesi


Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, GÜLHANE SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, CERRAHİ HASTALIKLAR HEMŞİRELİĞİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2024

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: BİRCAN KOLÇAK

Danışman: Hatice AYHAN

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu araştırma kadın hastalarda üriner kateterizasyonda pozisyon vermeye yardımcı bir cihaz olarak dorsal rekümbent pozisyon yastığı geliştirilmesi ve etkinliğinin değerlendirilmesi amacıyla yapılmıştır. Araştırmanın birinci basamağını dorsal rekümbent pozisyon yastığının geliştirilmesi, ikinci basamağını ise klinik simülasyon laboratuvarında yoğun bakım odası simüle edilerek yapılan çapraz randomize kontrollü çalışma oluşturmuştur. Çalışmaya, 30 müdahale-kontrol, 30 kontrol-müdahale grubu olmak üzere toplam 60 hemşire katılmıştır. Çapraz randomizasyon doğrultusunda, her iki grupta kendi uygulama sırasına göre hem rutin kateterizasyon (kontrol) hem de dorsal rekümbent pozisyon yastığı ile kateterizasyon işlemini (müdahale) deneyimlemiştir. Veri toplamada "Hemşirelerin Tanımlayıcı Özellikleri Formu", "Kateterizasyon İşlemi Değerlendirme Formu", "Quebec Yardımcı Teknoloji Kullanıcı Memnuniyeti Değerlendirme Anketi" ve "Görüş Bildirim Formu" kullanılmıştır. Veriler kontrol (n=60) ve müdahale (n=60) uygulamalarının karşılaştırılması ile elde edilmiştir. Çalışmaya katılan hemşirelerin tanıtıcı özellikler yönünden benzer olduğu bulunmuştur. Müdahale grubunda işlem kolaylığının, kontrol grubuna göre anlamlı derecede daha yüksek, fiziksel efor ve bel yorgunluğunun ise daha düşük olduğu bulunmuştur (p 0,05). Müdahale grubundaki hemşirelerin yardımcı personele ihtiyacının (%5), kontrol grubuna göre (%60) anlamlı derecede daha az olduğu bulunmuştur (p<0.001). Geliştirilen yardımcı cihazdan memnuniyetin yüksek (median:4,88, IQR: 4,75-5,00) olduğu tespit edilmiştir. Bu sonuçlara göre geliştirilen dorsal rekümbent pozisyon yastığının kadın hastalarda üriner kataterizasyonda pozisyon vermeye yardımcı bir cihaz olarak etkili ve kullanılabilir olduğu değerlendirilmiştir. Çalışma Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu tarafından, 1002 Hızlı Destek Projesi (Proje No: 123S159) kapsamında desteklenmiştir.