Vücut kitle indeksi (VKİ) ve yaşam kalitesi ilişkisi


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL BAĞCILAR SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2020

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: BURHAN GÜÇ

Danışman: Murat ALTUNTAŞ

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Giriş: İnsanların yaşam kalitesi soyut ve somut birçok faktörden etkilenebilmektedir. Örneğin yaş, cinsiyet, medeni durum, eğitim düzeyi, sigara ve alkol alışkanlıkları, hastalık durumu, VKİ ve daha birçok faktör sayılabilir.Yapılan çalışmalarda dünyada ve ülkemizde obezite oranları gittikçe artmaktadır.Bu da beraberinde birçok sağlık sorunu oluşturabilmektedir. Daha çok obezite ile ön plana çıkan VKİ doğrudan veya dolaylı olarak yaşam kalitesini etkileyebilmektedir. Amaç: Sosyodemografik verilerle birlikte VKİ'nin yaşam kalitesi üzerine olası etkisinin tespit edilmesi. Gereç ve Yöntem: Araştırmamız, SBÜ İstanbul Bağcılar Sağlık Uygulama ve Araştırma Merkezi,Bağcılar (Güneşli) Eğitim Aile Sağlığı Merkezi'ne 01.03.2020-31.05.2020 tarihleri arasında başvuran 244 hastaya tarafımızca oluşturulan anket ile yapılmıştır. Anketimiz , sosyodemografik verileri içeren sorular ve yaşam kalitesi ölçeği kısa form (SF-36) sorularından yapılmıştır. Bu çalışmada istatistiksel analizler NCSS (Number Cruncher Statistical System) 2007 Statistical Software (Utah, USA) paket programı ile yapılmıştır. Verilerin değerlendirilmesinde tanımlayıcı istatistiksel metotların (ortalama, standart sapma, sıklık ve yüzde dağılımları) yanı sıra Shapiro – Wilk normallik testi ile değişkenlerin dağılımına bakılmıştır. Normal dağılım gösteren değişkenlerin çoklu grup karşılaştırmalarında tek yönlü varyans analizi, alt grup çalışmalarında Tukey çoklu karşılaştırma testi, ikili grupların karşılaştırmasında bağımsız t testi, Normal dağılım göstermeyen değişkenlerin çoklu grup karşılaştırmalarında Kruskal Wallis testi, alt grup çalışmalarında Dunn's çoklu karşılaştırma testi, ikili grupların karşılaştırmasında Mann Whitney U testi, nitel verilerin karşılaştırmalarında ki-kare testi kullanılmıştır. Sonuçlar, anlamlılık p < 0,05 düzeyinde değerlendirilmiştir. Bulgular: Araştırmamızda yaş grupları arasında mental sağlık, canlılık ve mental sağlık bileşenleri hariç diğer SF-36 alt parametrelerinde istatiksel anlamlılık tespit edilmiştir. Cinsiyet grupları arasında sosyal fonksiyon ve mental sağlık bileşenleri hariç diğer SF-36 alt parametrelerinde istatiksel anlamlılık tespit edilmiştir. Medeni durum gruplarına bakıldığında fiziksel fonksiyon, sosyal fonksiyon, fiziksel rol fonksiyon, emosyonel rol fonksiyon, ağrı, genel sağlık, fiziksel sağlık bileşenlerinde istatiksel olarak anlamlılık tespit edilmiştir.Sigara grupları arasında fiziksel fonksiyon, mental sağlık, canlılık, ağrı, FSB ve MSB ölçeklerinde istatiksel anlamlılık tespit edilmiştir. Alkol kullananlarda fiziksel fonksiyon, mental sağlık, canlılık, ağrı ve FSB ölçek puanları istatiksel olarak anlamlı olup ölçek puanları daha yüksek tespit edilmiştir. Evde yaşam durumu gruplarımız arasında sadece genel sağlık açısından istatiksel anlamlılık tespit edilmiştir. Eğitim gruplarımız arasında fiziksel fonksiyon, fiziksel rol fonksiyon, ağrı, genel sağlık ve FSB ölçeklerinde istatiksel anlamlılık tespit edilmiştir.İş durumu çalışma gruplarımız arasında genel sağlık ve MSB hariç diğer ölçeklerde istatiksel anlamlılık tespit edilmiştir. Hastalık grupları arasında fiziksel fonksiyon, sosyal fonksiyon, fiziksel rol fonksiyon, ağrı ve FSB puanları istatiksel anlamlılık tespit edilmiştir. VKİ grupları arasında fiziksel fonksiyon ve ağrı ölçeklerinde istatiksel anlamlılık tespit edilmiştir Sonuç: Yaşam kalitesi genç yaş grubunda, erkeklerde, bekarlarda, sigara içmeyenlerde,alkol içenlerde, herhangi bir işte çalışanlarda, eğitim durumu yüksek olan bireylerde ve eşlik eden hastalığı olmayan bireylerde daha yüksek bulunmuştur. Obezlerin yaşam kalitesi diğer VKİ ix gruplarından düşük bulunmuştur. Normal kilolu bireylerin yaşam kalitesi genellikle diğer VKİ gruplarından daha yüksek bulunmuştur. Anahtar Kelimeler: Vücut kitle indeksi, Yaşam kalitesi, Aile Sağlığı Merkezi