Kalp kateterizasyonu yapılan yenidoğanlarda kontrast nefropatisi sıklığı
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, DİYARBAKIR GAZİ YAŞARGİL SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ÜMMÜGÜLSÜM ÖCAL
Danışman: Bedri ALDUDAK
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Bu çalışmada, kalp kateterizasyonu yapılan yenidoğanlarda kontrast nefropati (KN) gelişim sıklığını belirlemek, etkili olan biyokimyasal ve klinik parametreleri incelemek ve bu bağlamda nefropati gelişimi ile ilişkili risk faktörlerini değerlendirmek amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Prospektif olarak tasarlanan bu çalışma, SBÜ Diyarbakır Gazi Yaşargil Eğitim ve Araştırma Hastanesi'nde yürütülmüştür. Çalışmaya, 0-28 günlük, kalp kateterizasyonu sırasında kontrast madde uygulanan toplam 25 yenidoğan dahil edilmiştir. Hastaların demografik verileri, işlem türleri, kontrast madde miktarları, biyokimyasal parametreleri ve vital bulguları işlem öncesi, işlem sırası ve işlem sonrası 24., 48. ve 72. saatlerde kaydedilmiştir.Kontrast madde nefropatisi, altta yatan başka bir neden olmaksızın, radyokontrast madde uygulamasından sonra 48 saat içinde serum kreatinin konsantrasyonunun >0.5 mg/dL (>44 µmol/L) artması ya da bazal değerinin %25'inden fazla yükselmesi olarak tanımlanmıştır. Bulgular: Çalışmaya katılan hastaların %48'i kız, %52'si erkek olup yaş ortalaması 11,4±7,6 (min:0, max:28) gündür. Doğum haftaları incelendiğinde, hastaların 7'si 36. haftada ve 7'si de 38. haftada doğmuştur. Ortalama vücut ağırlığı 2943±510 gram ve boy uzunluğu 48±2 cm olarak ölçülmüştür. Hastalara yapılan işlemler arasında %48 oranında duktal stent, %28 tanısal girişim, %12 balon atriyal septostomi ve daha az sıklıkla balon anjiyoplasti ve pulmoner kapak perforasyonu yer almıştır. Hastalara verilen kontrast madde miktarı ortalama 6,2±3,7 ml/kg, işlem süresi ise ortalama 58,9±29,8 dakika olarak hesaplanmıştır. Kardiyak tanılar arasında %48 oranıyla en sık pulmoner atrezi görülmüş, bunu %8 oranla HLHS (hipoplastik sol kalp sendromu), Fallot tetralojisi ve aort koarktasyonu izlemiştir. İşlem sırasında diastolik kan basıncı (p=0,009) ve nabız (p=0,012) anlamlı şekilde azalmıştır. Zamana göre biyokimyasal incelemelerde üre düzeylerinde işlem öncesine kıyasla 72. saatte anlamlı bir azalma (p=0,037), albümin düzeyleri 24. saatte anlamlı bir azalma gözlenmiştir (sırasıyla27,0±5,4, 23,9±4,8), ancak 48. ve 72. saatlerde tekrar artış göstererek başlangıç değerine yaklaşmıştır (sırasıyla26,3±2,9, 26,8±4,0). CRP düzeyleri işlem sonrası 48. ve 72. saatlerde anlamlı şekilde artış göstermiştir (p 0,05). Toplamda 5 (%20) hastada kontrast nefropati gelişmiş olup, işlem süresi, kullanılan kontrast madde miktarı, idrar B2 mikroglobulin düzeyi KN grubunda KN gelişmeyen gruba göre belirgin yüksek bulunmasına rağmen (sırasıyla 65,4±30,9 vs 57,2±30,1,7,2±4,1vs 5,9±3,6, 3,7±5,4vs 1,7±1,9) aradaki fark istatistiksel olarak anlamlı bulunmamıştır. Bununla birlikte, KN gelişimi tanısal girişim (%28,6) ve balon atriyal septostomi (%66,7) gibi işlem türleriyle ilişkili bulunmuştur (p=0,009). Sonuç: Kalp kateterizasyonu yapılan yenidoğanlarda kontrast nefropati sıklığı %20 olarak belirlenmiştir. KN gelişen grupta işlem süresi ve kullanılan kontrast madde miktarı ve idrar B2 mikroglobulin düzeyi daha fazla olmasına rağmen istatistiksel olarak anlamlı bulunmamasının vaka sayısının azlığından kaynaklandığı düşünülmüştür. Bu konuda daha büyük gruplarla ve randomize çalışmalara ihtiyaç vardır.Kontrast madde kullanımında özellikle yenidoğanlar kontrast nefropati gelişimi açısından dikkatle değerlendirilmelidir. Anahtar Kelimeler: Kalp Kateterizasyonu, Kontrast Nefropati, Yenidoğan.