Kronik böbrek hasarı olan 1-4 cm böbrek taşı hastalarında tedavi seçimi: Flexible üreterorenoskopi mi mini perkütan nefrolitotomi mi? Prospektif bir çalışma

NAZIM FURKAN GÜNAY

Kronik böbrek hasarı olan 1-4 cm böbrek taşı hastalarında tedavi seçimi: Flexible üreterorenoskopi mi mini perkütan nefrolitotomi mi? Prospektif bir çalışma

Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL HASEKİ SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, CERRAHİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: NAZIM FURKAN GÜNAY

Danışman: Faruk ÖZGÖR

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Kronik böbrek hasarı olan 1-4 cm böbrek taşı hastalarında flexible üretererenoskopi (f-URS) ve minyatürize peruktan nefrolitotominin (m-PCNL) böbrek hasarına olan etkilerini araştırmak. Gereç ve Yöntem: KDOQI (Kidney Disease Outcomes Quality Initiative) kılavuzuna göre KBH olan ve 1-4 cm böbrek taşı olan hastalar çalışmamıza dahil edildi. On sekiz yaş altı, böbrek transplantasyonu öyküsü olan, böbrek ve iskelet sistemi anomalisi ve hamile olan hastalar çalışma dışı bırakıldı. Çalışma kriterlerine uyan 60 hasta çalışmaya dahil edildi. Bu hastalar f-URS ve m-PCNL olarak iki gruba ayrıldı, hastalar 'random number generator' bilgisayar programı kullanılarak randomize edildi. Tüm gruplara aynı perioperatif bakım ve takip uygulandı. İki grubun postoperatif verileri karşılaştırıldı. Bulgular: Hasta yaşları m-PCNL grubunda 62,0 (49,5-66,0), f-URS grubunda 53,5 (47,5-68,0) hesaplandı (p=0,786). Komorbiditeler (hipertansiyon, diyabetes mellitus, koroner arter hastalığı) açısından da her iki grup arasında istatistiksel olarak anlamlı fark saptanmadı (p= 0.292, p= 0.129 ve p= 0.352, sırasıyla). Hastaların taş özelliklerine bakıldığında taş boyutları m-PCNL grubunda 21 mm (20.0-25.0 mm), f-URS grubunda ise 19 mm (16.0–24.8 mm) saptanmıştır(p=0,078). Taş opasitesi ve taş tarafları da her iki grup için aynı özellikteydi (p= 0.460 ve p=0.665 sırasıyla). Postoperatif hemoglobin düşüşü m-PCNL grubunda 1.1 (0,5-1,9) g/dl, f-URS grubunda 0.5 (0,2-1,0) g/dl idi ve gruplar arasında anlamlı fark saptandı(p=0,002). Ameliyat süreleri m-PCNL grubunda 85.5(71,0-96,0), f-URS grubunda 62.0(41,5-83,8) dakika idi ve gruplar arasında istatistiksel anlamlı fark saptandı(p=0,002). Skopi süreleri m-PCNL grubunda ortalama 0.7±0.3, f-URS grubunda 0.2±0,1 dakikaydı ve iki grup arasında anlamlı fark saptandı (p=0,001). Hastanede kalış süreleri karşılaştırıldığında m-PCNL grubunda 64.5 (43,3-74,8), f-URS grubunda 36.5 (20,3-63,0) saat olarak saptanmış olup, istatistiksel olarak f-URS grubu lehine anlamlı bulunmuştur(p=0,001). Postoperatif 1.ayda bakılan taşsızlık oranları da istatistiksel olarak anlamlı fark saptanmamıştır (p= 0,480). Komplikasyonlar değerlendirildiğinde m-PCNL grubunda %16,2 (n=6) hastada, f-URS grubunda %12,5 (n=4) hastada postoperatif ateş gelişti. M-PCNL grubunda %5,5 (n=2), f-URS grubunda %4,2 (n=1) hastaya postoperatif transfüzyon uygulandı. Komplikasyonlar açısından değerlendirildiğinde her iki grup arasında anlamlı fark saptanmamıştır (p= 0.746). Preoperatif 1.günde kreatinin ve GFR düzeyleri incelendiğinde m-PCNL grubunda kreatinin ortanca değeri 1,5 mg/dl (1,3-2,3) 2.grupta 1,4 mg/dl (1,3-1,6), m-PCNL grubunda ortanca GFR değeri 48,0 ml/dk/1,73 m2 (32,3-50,8), f-URS grubunda ise 50,5 ml/dk/1,73 m2 (40,0- 56.3) saptanmış olup istatistiksel olarak anlamlı fark saptanmamıştır. Postoperatif 1. ay kontrollerinde m-PCNL grubunda kreatinin ortanca değeri 1,5 mg/dl, f-URS grubunda 1.6 mg/dl saptanmıştır. GFR değerleri ise m-PCNL grubunda 45,0 (29,3-53,0) mg/dl/1,73 m2, f-URS grubunda 47,0 (37,8-52,0) mg/dl/1,73 m2 saptanmış olup her iki grup arasında istatistiksel olarak farklılık saptanmamıştır (p=0,149, p=0,410 sırasıyla). Postoperatif 6. ay kontrollerinde m-PCNL grubunda kreatinin ortanca değeri 1,6 (1,3-1,9) mg/dl, f-URS grubunda 1,4 (1,3-1,5) mg/dl saptanmıştır. GFR değerleri ise m-PCNL grubunda 44,0 (28,0-53,0) mg/dl/1,73 m2, f-URS grubunda 51,5 (40,8-57,0) mg/dl/1,73 m2 saptanmış olup f-URS lehine anlamlı sonuçlanmıştır (p=0,031 ve p=0,042 sırasıyla). Sonuç: Tüm bu sonuçlar değerlendirildiğinde KBH'ı olan böbrek taşı hastalarında m-PCNL ile f-URS arasında başarı ve güvenlik açısından 1. Ay kontrollerinde bir farklılık saptanmazken, 6. ay takiplerinde böbrek fonksiyonları m-PCNL grubunda gerileme göstermiştir. Hemoglobin düşüşü, operasyon süresi, floroskopi ve hastanede kalış süresi gibi parametreler f-URS lehine anlamlı sonuçlanmıştır.