Gebelerde gestasyonel diabetes mellitus riskinin antenatal tarama biyobelirteçlerini kullanarak erken gebelik haftalarında tahmini
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2021
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: GÜL BORAN SARIOĞLU
Danışman: Yusuf ÜSTÜN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Gebelerde Gestasyonel Diabetes Mellitus Riskinin Antenatal Tarama Biyobelirteçlerini Kullanarak Erken Gebelik Haftalarında Tahmini Amaç: Çalışmamızda; erken gebelik haftasında antenatal tarama belirteçlerine, açlık kan glukozuna ve tiroid fonksiyon testlerine, gravida-parite sayısına ve vücut kitle indeksine bakılarak Gestasyonel Diabetes Mellitus (GDM) riskini erken gebelik haftalarında tahmin edebilmedeki başarılarının karşılaştırılması amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Çalışmamıza retrospektif olarak Ocak 2017 ve Haziran 2020 tarihleri arasında Sağlık Bilimleri Üniversitesi Ankara Sağlık Araştırma ve Uygulama Merkezi (SUAM) Kadın Hastalıkları ve Doğum Kliniği'nde takip edilen 75gr OGTT (Oral Glukoz Tolerans Testi) yaptırmış ve ayrıca antenatal tarama testlerini (ikili ve dörtlü tarama testlerini) hastanemizde yaptırmış olan 885 gebe dahil edildi. Hastalar GDM olan ve kontrol grubu olarak ikiye ayrıldı. Erken gebelik antenatal tarama belirteçleri, yaş, TSH, AKŞ, gravide-parite sayısı, sigara kullanımı ve VKİ ile GDM arasındaki ilişki istatistiksel olarak değerlendirildi. Bulgular: Çalışmaya dahil edilen 885 gebeden 75gr OGTT sonuçlarına göre 178 (%20.1) gebeye GDM tanısı konulurken, 707 (%79.9) gebe ise sağlıklı olarak kabul edilmiştir. Her iki grup arasında; TSH, sigara kullanımı, f-ßhCG, NT, AFP, uE3, ßhCG ve İnhibin-A yönünden anlamlı farklılık görülmedi (p>0.05). Yapılan univaryan analizde maternal yaş, gravida sayısı, multiparite, açlık kan şekeri, vücut kitle indeksi ve PAPP-A MoM değeri GDM için risk faktörü olarak bulundu (sırasıyla p= <0.001, 0.015, 0.005, <0.001, 0.007). Ayrıca gebelikte VKİ ≥25 kg/m2 olması da GDM için yüksek derecede anlamlı risk faktörü olarak bulundu (p<0.001). Multivaryan analizde ise maternal yaş (p=0.006; 95% CI 1.06-1.1; RR 1.057), açlık kan şekeri (p<0.001; 95% CI 1.029-1.061; RR 1.045), vücut kitle indeksi (≥25 kg/m2) (p<0.001; 95% CI 1.452-3.213; RR 2.16) anlamlı olarak bulundu. Sonuç: Birinci ve ikinci trimester antenatal tarama belirteçlerinin GDM riskini tahmin etmede kullanımı anlamlı gözükmemektedir. Erken gebelik haftalarında GDM riskini tahmin etmede kolaylıkla erişilebilecek klinik biyobelirteçlerin kullanımı, daha geniş popülasyonlarda prospektif, çok merkezli çalışmaların yapılmasını gerektirmektedir. Multivaryan analizde istatistiksel olarak anlamlı çıkan maternal yaş, ilk vizit açlık kan şekeri ve vücut kitle indeksi; GDM açısından genel kabul görmüş risk faktörleri arasında olup çalışmamız da bu durumu desteklemiştir. Anahtar kelimeler: Antenatal tarama, Gestasyonel Diabetes Mellitus, risk değerlendirmesi