Mandibula korpus defektlerinde sericinin kemik rejenerasyonu üzerine etkisi; deneysel çalışma
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, ANKARA SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, CERRAHİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: GÖRKEM YAY
Danışman: Hatice ÇELİK
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Mandibula kırıkları, yüz kemik kırıkları arasında yaygın görülmekte ve doğru tedavi edilmediğinde hem estetik hem de fonksiyonel sorunlara yol açmaktadır. Kemik rejenerasyonu, osteogenez ve neovaskülarizasyon süreçlerinin koordinasyonunu gerektirir. Geleneksel tedavi yöntemleri yetersiz kaldığında, kemik iyileşmesini destekleyecek alternatif yaklaşımlar araştırılmaktadır. Sericin, ipek böceği (Bombyx mori) kozasından elde edilen bir protein olup osteogenez, osseointegrasyon ve yara iyileşmesini destekleme potansiyeline sahiptir. Bu çalışmada, sericinin mandibula korpus kemik defektlerinde kemik rejenerasyonu üzerindeki etkisinin histopatolojik olarak değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: 32 adet erkek Wistar albino rat (16-18 haftalık, 230-270 gram) bu çalışmaya kabul edildi. Ratlar randomize dört gruba ayrıldı. Her grupta sağ mandibula korpusuna 3×3 mm çapında transosseöz kemik defekti oluşturuldu. Grup 1 (kontrol grubu); mandibula korpusunda kemik defekti oluşturuldu, herhangi bir tedavi uygulanmadı. Grup 2 (serisin grubu), kemik defektine sericin uygulandı. Grup 3(sericin+spongostan grubu); kemik defektine sericin emdirilmiş spongostan kullanıldı. Grup 4 (spongostan grubu); kemik defektine sadece spongostan uygulandı. İşlem sonrası cerrahi bölgeler sütüre edildi. İyileşme sürecinin sonunda, 28. gün ratlara ötanazi yapıldı. Mandibula korpusundan defekt oluşturulan bölge alınarak spesmen yapıldı. Histopatolojik incelemede, kemik iyileşmesi (kallus) ile ilgili fibröz doku, kartilaj, woven kemik ve matür kemik miktarlarına göre 10 parametreden oluşan derecelendirme sistemiyle değerlendirilerek puanlandırıldı. Elde edilen veriler, SPSS 26.0 yazılımı ile istatistiksel olarak analiz edildi. Bulgular: Kontrol grubunda histopatolojik incelemede medyan skor 3, sericin grubunda medyan skor 9, sericin+spongostan grubunda medyan skor 9, spongostan grubunda medyan skor 7 olarak tespit edildi. Gruplar arasında yapılan istatistiksel analizler sonucunda, sericin ve sericin+spongostan uygulanan gruplardaki kemik iyileşme skorları arasındaki fark kontrol ve spongostan gruplarına göre istatiksel olarak anlamlı saptandı (p< 0.001). Sericin + Spongostan ile sericin grupları arasında istatistiksel anlamlı bir fark gözlenmedi (p = 0,911). Sonuç: Bu çalışma, sericinin mandibula kemik defektlerinde osteogenez ve kemik rejenerasyonunu hızlandırıcı etkisini göstermiştir. Sericin, tek başına veya spongostan ile kombinasyon halinde kullanıldığında etkili bir sonuç vermektedir. Biyouyumluluğu, düşük maliyeti ve kemik iyileşmesini hızlandırıcı özellikleri, sericini geleneksel greft materyallerine alternatif olarak öne çıkarmaktadır. Anahtar Kelimeler: Kemik rejenerasyonu, mandibula, sericin