Hipospadias cerrahisi geçiren hastalarda sakral erektör spina plan bloğu ve kaudal bloğun analjezik etkinliğinin karşılaştırılması
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL ŞİŞLİ HAMİDİYE ETFAL SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, CERRAHİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: NUR BETÜL SANCAK DEMİRCİ
Danışman: Sevgi KESİCİ
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Giriş ve Amaç: Çocukluk döneminin en sık görülen ve tedavisi cerrahi olan doğumsal anomalilerden hipospadias, üretranın normal konumundan farklı olarak daha proksimal veya ventralde bulunan bir penis malformasyonudur. Kaudal blok, uzun yıllardır pediatrik cerrahi operasyonlarında etkin postoperatif analjezi yöntemi olarak tercih edilen standart bir uygulamadır. Ancak son zamanlarda analjezinin kalitesini ve süresini artırmak için adjuvan kullanım ihtiyacı ve alternatif blok tekniklerine olan ilgi artmıştır. Yakın zamanda tanımlanan sakral ESP bloğu, pediatrik popülasyonda kullanılabilirliği, etkinliği, minimal invazivliği ve düşük komplikasyon riski nedeniyle alternatif blok olarak dikkat çekmektedir. Araştırmalar, sakral ESP bloğunun çeşitli cerrahi müdahalelerde etkili analjezi sağlayabileceğini göstermektedir. Ancak hipospadias cerrahisi sonrası akut postoperatif ağrı tedavisinde kullanımına yönelik çalışmalara ihtiyaç vardır. Literatürde, sakral ESP bloğunun pediatrik yaş grubunda güvenilir olduğu gösterilmiş olmakla birlikte, hipospadias cerrahisindeki postoperatif analjezik etkinliği hakkında yeterli veri bulunmamaktadır. Hipospadias cerrahisi geçiren pediatrik hastalarda postoperatif ağrıyı azaltmada hangi bloğun daha etkili olduğu sorusundan yola çıkarak bu çalışma planlandı. Çalışmamızın ana hipotezi, hipospadias cerrahisinde postoperatif analjezi amacıyla daha az invaziv girişimle uygulanan sakral ESP bloğunun kaudal bloktan daha etkili olabileceğidir. Gereç ve Yöntem: Bu çalışma Sağlık Bilimleri Üniversitesi Şişli Hamidiye Etfal Eğitim ve Araştırma Hastanesi Klinik Araştırmalar Etik Kurulu onayı (Sayı:3394), Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumu onayı (Sayı: E-66175679-514.04.01-775468) alındı. Ayrıca ClinicalTrials.gov ID numarası da (NCT05632536) alındı. Aralık 2022-Aralık 2023 tarihleri arasında Sağlık Bilimleri Üniversitesi Hamidiye Etfal Eğitim ve Araştırma Hastanesi Sarıyer yerleşkesi ameliyathanesinde yapıldı. Bu çalışma, tek merkezde, prospektif, randomize kontrollü bir tasarımla ve çift kör yöntemle gerçekleştirilmiştir. Sakral ESP ve kaudal blok uygulanan iki grup şeklinde ve her birinde 34'ar hasta olacak şekilde toplam 68 erkek hasta çalışma analizlerine dahil edildi. Hastaların demografik ve hemodinamik parametreleri kaydedildi. Bloklar; tüm hastalara, operasyon öncesinde, genel anestezi altında ve lateral dekübit pozisyonunda dizler fleksiyona alınarak ultrason kılavuzluğunda yapıldı. Çalışma süresince tüm hastalar ameliyat sonrası 24 saat boyunca hospitalize edildi. FLACC skoru postoperatif ilk 24 saat boyunca gözlemlendi ve kaydedildi. Hastaların ilk analjezi süreleri ve ibuprofen ve morfin kullanım ihtiyaçları kaydedildi. Postoperatif hasta yakını memnuniyet oranları kaydedildi. Hastalarda motor güçsüzlük, nörolojik defisit, idrar retansiyonu, bulantı-kusma, hipotansiyon, bradikardi, kaşıntı, intravasküler enjeksiyon ve kanama komplikasyonları değerlendirilip kaydedildi. Bulgular: Çalışmadaki hastaların demografik ve intraoperatif takip verileri açısından gruplar arasında istatiksel olarak anlamlı fark tespit edilmedi. Hastaların ilk analjezi ihtiyaç sürelerinin Grup C'de istatiksel olarak anlamlı düzeyde uzun olduğu tespit edildi (p<0.001). Postoperatif ibuprofen ve morfin ihtiyacı olan hasta sayısı ve dozları Grup ESP'de daha fazla olmakla birlikte istatiksel olarak anlamlı fark tespit edilmedi. Grup C'de postoperatif 4. ve 6. saat FLACC skorları istatiksel olarak anlamlı düzeyde düşük, 12. saatte ise istatiksel olarak anlamlı düzeyde yüksek tespit edildi (p<0.001). Hasta yakını memnuniyet oranı Grup C'de istatiksel olarak anlamlı düzeyde yüksekti (p=0.001). Sonuç: Kaudal blok uygulaması hipospadias cerrahisinde sıklıkla uygulanan bir yöntemdir. Son zamanlarda hipospadias cerrahisinde periferik plan bloklarının kaudal bloğa göre daha iyi postoperatif analjezi sağladığını bildiren çalışmalar bulunmakla birlikte fark olmadığını gösteren araştırmalar da bulunmaktadır. Çalışmamızda elde edilen sonuçlar doğrultusunda kaudal bloğun ESP bloğuna göre daha uzun postoperatif analjezi ve daha düşük FLACC skoru sağladığı tespit edildi. Hasta yakını memnuniyetinin de kaudal blokta daha iyi olduğu bulundu. Her iki blok yönteminde benzer blok yapma sürelerinin olması ve postoperatif herhangi bir komplikasyon izlenmemesi her iki yöntemin de güvenli ve uygulanabilir analjezi yöntemleri olduğunu göstermektedir. Ancak pediatrik hastalarda hipospadias cerrahisinde postoperatif analjezi açısından kaudal bloğun sakral ESP bloğa göre daha etkin analjezi sağladığı düşünülmektedir. Hangi tekniğin tercih edileceği, hastanın özel durumuna ve cerrahi prosedüre göre karar verilmelidir. Anahtar Kelimeler: Sakral erektör spina plan bloğu, kaudal blok, hipospadias cerrahisi, postoperatif analjezi, analjezi süresi