Akut iskemik inme hastalarında intravenöz trombolitik tedavinin prognoz üzerindeki etkisi ve prognozu etkileyen diğer faktörlerin değerlendirilmesi: Tek merkez gerçek yaşam deneyimi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2021
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: FURKAN SÜLEYMANOĞULLARI
Danışman: Hafize Nalan GÜNEŞ
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Giriş ve Amaç: Kliniğimize akut iskemik inme semptomlarıyla gelen ve intravenöz trombolitik tedavi alan hastaların; tedavi etkinliğini, yan etkilerini, prognozunu ve prognoza etki edebilecek biyokimyasal parametrelerin araştırılması amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Bu çalışma Ekim 2015-Aralık 2020 tarihleri arasında Ankara Eğitim ve Araştırma Hastanesi'ne akut iskemik inme kliniği ile gelen ve intravenöz trombolitik tedavi alan 185 hasta retrospektrif olarak çalışmaya dahil edilmiştir. Verilerin toplanması için hastane arşivi ve otomasyon sistemi kullanıldı. Hastaların demografik özellikleri, görüntüleme bulguları ve biyokimyasal parametreleri incelendi. Erken dönem prognozu değerlendirmek için tedavi öncesi NIHSS (National Institutes of Health Stroke Scale) değeri ile tedavi sonrası NIHSS değeri karşılaştırıldı. Uzun dönem prognoz tayini için 90. Gün modifiye rankin skoru (mRS) kullanıldı. Bulgular: Çalışmamıza 185 hasta dahil edildi. Hastaların cinsiyet dağılımı çok yakın olup 93'ü (%50,3) kadın ve 92'si(%49,7) erkek idi. Hastaların yaş ortalaması 72,05±12,45 idi. Tedavi öncesi ortalama NIHSS değeri 12,74±6,81 ve ortalama mRS değeri 3,31±1,31 idi. Tedavi sonrası 24. Saat ortalama NIHSS değeri 8,79±7,46 ve 90. Gün ortalama mRS değeri 1,96±1,99 idi. Hastaların 19'unda (%10,3) intrakraniyal kanama gözlenirken 26'sında (%14,1) mortalite görüldü. Kanama ile mortalite arasında ilişki istatistiksel olarak anlamlıydı(p<0,05). Prognoz tayini açısından geliş kan şekeri, albümin, ürik asit, RDW, INR ve NLO (Nötrofil Lenfosit Oranı) değerlerine bakıldı. Erken dönem prognoz üzerinde kan şekeri ve NLO, geç dönem prognoz üzerinde ise albümin ve NLO istatistiksel olarak anlamlı bulundu (p<0,05). Diğer parametrelerden NIHSS, inme tipi, inme bölgesi, semptom-iğne zamanı ve kanama varlığı erken dönem prognoz açısından istatistiksel olarak anlamlı bulundu (p<0,05). Geç dönem prognozda ise NIHSS skoru, inme tipi, inme lokalizasyonu, semptom başlangıç zamanı belli olmayan grup, semptom-iğne süresi ve kanama varlığı anlamlı bulundu(p<0,05). Sonuç: Akut iskemik inme tedavisinde intravenöz trombolitik tedavi hem erken dönem prognoz hem de geç dönem prognoz üzerinde güvenli ve etkili bir yöntem olduğu görülmüştür. Tedaviye başlama zamanı kısaldıkça etkisinin arttığı saptanmıştır. Prognoz tayini için ucuz, kolay ulaşılabilen ve maliyeti düşük parametreler kullanılabilir. Anahtar kelimeler: İntravenöz trombolitik tedavi, akut iskemik inme, Nötrofil Lenfosit Oranı, prognoz