obez çocuklarda fonksiyonel gastrointestinal sistem hastalıklarının sıklığı


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2021

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ÜMİT KIYAK

Danışman: Nafiye URGANCI

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Fonksiyonel gastrointestinal sistem hastalıklarında (FGID) karın ağrısı veya düzenli gaita alışkanlığının olmaması ana belirtidir. FGID patofizyolojisi, beyin-bağırsak yolaklarının bozulmalarını, düşük dereceli mukozal immün aktivasyonu ve fekal mikrobiyotadaki değişiklikleri içerir. Hastalığa özgün biyobelirteç bulunmadığından, tanıda altın standart semptom temelli kriterlerdir. Fonksiyonel gastrointestinal sistem hastalıkları kadınlarda erkeklere göre daha yaygındır ve anksiyete, depresyon gibi çeşitli komorbid durumlarla ilişkilidir. Çoğu çalışma fonksiyonel gastrointestinal sistem hastalıklarının obezitesi olan kişilerde genel popülasyona göre daha yaygın olduğunu, prevalans oranlarının küçük serilerde % 8 ile 31 olduğunu göstermiştir. Bu ilişkinin nedeni bilinmemekle birlikte psikolojik stres, düşük dereceli sistemik inflamasyon ve vitamin eksiklikleri gibi patofizyolojik faktörler ile açıklanmaya çalışılmıştır. Bu çalışmada hastanemize başvuran obez çocuklarda fonksiyonel gastrointestinal sistem hastalıkları sıklığının gösterilmesi amaçlanmıştır. Materyal ve metod: Yaşları 6 ile 18 arasında değişen 95 persentil üzerindeki çocuklar ile sağlıklı çocuklar yaşa ve cinsiyete göre kesitsel olarak incelenmiştir. Çalışma gruplarındaki çocuklar ve çocukların ebeveynleri ile fonksiyonel gastrointestinal bozuklukların tanısı için ROME VI kriterlerine dayanan bir anket kullanılarak görüşüldü. Henüz valide ROME IV kriterlerine dayanan bir hasta formu olmadığı için tarafımızca oluşturulan anket formu kullanıldı (ek 7.1). Yaş, cinsiyet, boy, kilo, vücut kitle indeksi (BKİ), ve kronik tıbbi durumlar hakkında bilgi toplamak için tıbbi kayıtlar gözden geçirilmiş olup kronik rahatsızlığı olanlar çalışmanın dışında tutuldu. Çocuklar yaş ve cinsiyetlerine uyan VKİ'lerine göre obez ve normal kilolu olarak sınıflandırıldı. Obez çocuklar ile aşırı kilolu/normal kilolu çocuklar arasında FGID alt tiplerinin sıklığını karşılaştırmak için veriler analiz edildi. Sonuçlar: Çalışmamıza kronik hastalığı olmayan VKI 95p üstünde 205, VKI 95p altında 200 hasta katıldı. Obez hasta grubunda (vkı>95p) FGID görülme oranı % 55.1 saptanırken kontrol grubunda (vkı 0,05). Obez hasta grubunda kabızlık baskın IBS, diyare baskın İBS, fonksiyonel diyare, abdominal şişkinlik-gerginlik sendromu anlamlı olarak artmış saptanırken(p 0.05). Sonuç: Obez çocuklarda FGID görülme oranı normal persantildeki çocuklara göre anlamlı şekilde artmıştır. Obez çocuklarda fonksiyonel GİS semptomlarını sorgulamak bu hastaların gereksiz tetkik edilmesini önleyecektir. Anahtar kelimeler: FGID, Obezite, ROME IV kriterleri