Alopesi areata ve skatrisyel alopesi hastalarının serum PPAR gama düzeylerinin değerlendirilmesi


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, ANKARA DIŞKAPI YILDIRIM BEYAZIT SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DERİ VE ZÜHREVİ HASTALIKLAR ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2022

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: HEDİYE RANA ALPDEMİR

Danışman: Hatice ATAŞ

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç Alopesi areata yama tarzı saç dökülmesiyle seyreden, kıl foliküllerini hedef alan T hücre aracılı inflamasyonun ön planda olduğu bir hastalıktır. Bu inflamasyon kıl döngüsünü bozarak alopesiye neden olur ancak folikül destruksiyonuna ve skarlaşmaya neden olmaz. Skatrisyel alopesi ise; lenfositik veya nötrofilik inflamasyon sonucunda kıl foliküllerin yerini fibroz dokuya ve hiyalinize kollajene bırakmasıyla oluşan kalıcı saç kaybının görüldüğü bir grup hastalıktır. Ciddi psikososyal etkileri olabilen her 2 grup hastalığın da patogenezleri halen net olarak anlaşılamamıştır ve bu konuda araştırmalar devam etmektedir. İnsan kıl foliküllerinde PPAR‐γ keratinositlerde eksprese edilir. Son yıllarda, PPAR‐γ modülatörlerinin kıl folikülü büyümesini, döngüsünü, epitelyal kök hücre homeostazı, mitokondriyal aktivite, keratin ekspresyonu ve protein üretimini, T hücrelerinin proliferasyonunu inhibisyonu, inflamatuar sitokinin üretiminin zayıflamasını etkilediğine dair kanıtlar ortaya çıkmıştır. Bu çalışmada amaç kıl folikülü gelişiminde ve inflamatuar süreçte önemli rol oynayan PPAR-γ molekülünün; AA ve SA hastalarının serum düzeylerinin değerlendirilmesidir. Bu amaçla AA ve SA hastalarında PPAR-γ serum düzeyleri ölçülerek sağlıklı kontrol grubuyla ve birbirleriyle karşılaştırılması planlandı. Gereç ve Yöntem Çalışmamıza dermatoloji polikliniğine başvuran son 1 aydır sistemik tedavi almayan 41 alopesi areata hastası, 31 skatrisyel alopesi hastası ve 41 sağlıklı gönüllü dahil edildi. Katılımcılara ait yaş, cinsiyet, boy, kilo kaydedildi. Hasta grubunun hastalık başlangıç yaşı, hastalık süresi, aile öyküsü, daha önceki tedavileri sorgulandı. Katılımcıların serum PPAR gama düzeyleri ölçüldü. Bulgular Ortanca serum PPAR gama seviyeleri AA grubunda 1.10 ng/ml (0,62-1,89), SA grubunda 0.85 ng/mL (0,63-1,43), kontrol grubunda 0.62 ng/mL (0,54-0,74), olarak bulundu. PPAR gama düzeyi alopesi areata ve skatrisyel alopesi gruplarında kontrol grubuna göre istatistiksel olarak anlamlı düzeyde daha yüksek bulundu (AA ve kontrol için P<0.001, SA ve kontrol için P=0.042). PPAR gama düzeyi alopesi areata grubunda skatrisyel alopesi grubuna göre anlamlı olarak yüksek bulundu (P=0.04). Sonuç Bizim çalışmamızın ana sonucu serum PPAR-𝛾 düzeyinin hem AA hem de SA hastalarında arttığı yönündedir. Bu sonuç bize serum PPAR-𝛾 yüksekliğinin kıl folikülü hasarının bir göstergesi olabileceğini düşündürmüştür. Literatürde bulunan kıl folikülü ve alopesiler ile PPAR-𝛾 ilişkisine odaklanan çalışmaları incelediğimizde; PPAR-𝛾 sinyalizasyonun kıl folikülüne olumlu ve olumsuz etkilerini içeren farklı yayınlar bulunmaktadır. Dolayısıyla bu artışın patogenezin temelindeki bir sebep mi olduğu, yoksa kıl folikülü hasarının bir sonucu mu olduğunu çözebilmek için yeni çalışmalara ihtiyaç vardır.