20 yaş ve üzerindeki kadınlarda serviks kanseri ve pap smear tarama testi hakkında bilgi düzeyi tutum ve davranışları
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL PROF. DR. CEMİL TAŞÇIOĞLU ŞEHİR SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, ISI TEKNİĞİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2021
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: BURAK RESUL ÇİFTÇİ
Danışman: Seçil ARICA
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:ÖZET AMAÇ: Serviks kanseri kadınlarda en sık görülen jinekolojik kanserlerden biridir. Serviks kanseri son yıllarda yapılan tarama ve aşılama çalışmaları neticesinde sıklığında azalma gös-termektedir. Tarama testleri ve aşılama çalışmalarına rağmen dünyanın birçok bölgesinde ve ülkemizde hala önemini korumaktadır. Bu çalışmada 20 yaş ve üzerindeki evli kadınların ser-viks kanseri ve pap smear tarama testi hakkındaki bilgi düzeyi tutum ve davranışlarını belirle-mek ve bunları etkileyebilecek faktörleri araştırmak amaçlanmıştır. GEREÇ VE YÖNTEM: Bu çalışmaya, Ocak – Mart 2021 tarihleri arasında Prof. Dr. Cemil Taşcıoğlu Şehir Hastanesi'ne bağlı Gaziosmanpaşa Hürriyet Mahallesindeki Hürriyet Eğitim Aile Sağlığı Merkezine kayıtlı 20 yaş ve üzerindeki 342 kadın dahil edildi. Çalışmada hastala-rın onamı alınarak sosyo–demografik özellikleri, öz geçmişleri ile ilgili bilgileri sorgulayan soru-lar soruldu. Türkiye Sağlık Bakanlığı Tarama programları, Türk Jinekolojik ve Obstertrik Der-neği ve Literatürde yapılan çalışmalar dikkate alınarak, çalışmaya katılanların bilgi düzeyini değerlendirecek sorular soruldu. Çalışmaya katılan hastalara serviks kanseri ve pap smear tes-tiyle ilgili tutumları ve bu tutumlarını etkileyen faktörler değerendirildi. İstatistiksel analizler için IBM SPSS Statistics 21 programı kullanıldı. Çalışma verileri değerlendirilirken tanımlayıcı istatistiksel metodlar (ortalama, standart sapma, medyan, fre-kans, oran, minimum, maksimum) kullanıldı. Anlamlılık p<0,05 düzeyinde değerlendirilmiştir. Çalışma tanımlayıcı kesitsel bir çalışmadır. BULGULAR: Çalışmamıza 342 kadın katılmıştır. Katılımcıların yaş ortalaması 45,19±13,6' dır. Kadınların %71,84'ü AP yöntemi kullanırken %69,59'u modern yöntem tercih etmişti. Katılımcıların %91,81'i rahim ağzı kanser ve pap smear testini duymuşken, %73,10'u pap smear testi yaptırmıştı. Pap smear testinin önündeki en sık engeller utanma, gerek duymama, bilgi eksikliğidir. %71,3'ünün serviks kanseri ve pap smear hakkındaki bilgi düzeyi yetersizdi. 41-60 yaş aralığında, kentte yaşayanlarda, dul olanlarda pap smear yaptırma oranı yüksek sap-tanmıştır. Eğitim seviyesi de pap smear yaptırmayı etkilemektedir. Katılımcılardan pap smear yaptıranların bilgi düzeyi anlamlı olarak daha fazla yeterli olarak sonuçlanmıştır. Pap smear testi, rahim ağzı kanseri bilgi kaynağı sağlık personeli olanlar daha fazla pap smear testi yap-tırmıştı. SONUÇ: Çalışmamızda katılımcıların serviks kanseri ve pap smear testi hakkındaki bilgi dü-zeyleri yeterli düzeyde olmadığı saptandı fakat nispeten de olsa pap smear testi yapılma oran-ları diğer çalışmalara göre yüz güldürücü düzeydeydi. Kadınların serviks kanserini ve pap smear testi hakkındaki bilgi düzeylerinin artırılması ve pap smear testi yaptırmalarının önünde-ki engelleri ortadan kaldırmak için daha etkin çalışmalar yapmak gerekmektedir. ANAHTAR SÖZCÜKLER Serviks kanseri, pap smear testi, kadın, bilgi düzeyi, tutum ve davraışlar.