Oral izotretinoin kullanan akne vulgaris hastalarında tat ve koku fonksiyonlarının araştırılması

---

Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, ANKARA ŞEHİR SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DERİ VE ZÜHREVİ HASTALIKLAR ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2024

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: MERVE KAYA

Danışman: Ayşe AKBAŞ

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Akne vulgaris (AV), derinin inflamasyon, bakteriyel kolonizasyon, hiperkeratinizasyon, artmış sebum üretimi ile seyreden bir hastalığıdır. Tedavide kullanılan sistemik ilaçlardan olan izotretinoinlerin yan etkileri arasında en çok mukokütanöz yan etkiler görülmektedir. Çalışmamızda oral ve nazal mukozadaki etkilerin olfaktör ve tat fonksiyonlarına etkisini incelemeyi amaçladık. Gereç ve Yöntem: Çalışmaya Ankara Bilkent Şehir Hastanesi Deri ve Zührevi Hastalıkları polikliniğine başvuran 18 yaş üstü, bilinen bir nörolojik, psikiyatrik, endokrinolojik, kronik karaciğer hastalığı, renal yetmezlik ve üst solunum yolu hastalığı olmayan, sigara kullanımı olmayan 48 AV hastası dahil edildi. Hastalarda tedavi öncesi, tedavinin 3. ayında ve 6. ayında olmak üzere 3 farklı zamanda tat ve koku fonksiyonları ölçüldü. Bulgular: Çalışmaya dahil edilen 48 hastanın % 72,9'u (n=35) kadın, % 27,1'i (n=13) erkek idi. Hastaların yaşları 18-32 yıl (21,02±3,42) arasında değişiyordu. Ortalama vücut kitle indeksi 21,49± 2,52 (aralık 16,82-26,67) olarak bulundu. Tedavi süresince toplam 6 ayda alınan dozlar 0,4-0,74 mg/kg arasında değişiyordu (0,56±0,08). Sonuç: Akne vulgaris tanılı hastalarda izotretinoinin güvenli ve etkili bir tedavi yöntemi olduğu bilinse de tat ve koku fonksiyonları üzerindeki etkisi yeni araştırmalara açık bir alan olarak devam etmektedir. Kişilerin günlük hayatını etkileyen tat ve koku fonksiyonundaki değişimlerin ilaç öncesi hastalara bilgi verilmesi ve kontrol muayeneleri süresince sorgulanması hastaların yaşam kalitesi açısından anlamlı bir fark yaratabilecektir.