Bir eğitim ve araştırma hastanesinde doğum yapan kadınların kayıtlı olduğu aile sağlığı merkezinden aldıkları doğum sonu bakım hizmetlerinin değerlendirilmesi


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL KARTAL DR. LÜTFİ KIRDAR ŞEHİR SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2019

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: EMİNE ÖZEL GÜN

Danışman: Engin Ersin ŞİMŞEK

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Bir toplumun gelişmişlik düzeyini gösteren sağlık parametreleri arasında anne ölüm oranının düşüklüğü ve bu kapsamda verilen hizmetler önemli bir yere sahiptir. Anne ölümlerinin çoğunlukla postpartum dönemde meydana geldiği göz önünde bulundurulduğunda; etkin bir doğum sonu bakım hizmeti ile bu ölümlerin azaltılabilmesi mümkün olacaktır. Bu çalışmada bir eğitim ve araştırma hastanesinde doğum yapan kadınların kayıtlı olduğu aile sağlığı merkezinden aldıkları doğum sonu bakım hizmetlerinin etkinliğinin değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Kesitsel ve tanımlayıcı nitelikteki çalışmanın evreni Kartal Dr. Lütfi Kırdar Eğitim ve Araştırma Hastanesi'nde 1.02.2019 – 1.06.2019 tarihleri arasında doğum yapan kadınlardan oluşturulmuştur. Katılımcılara hastanede yattıkları süre içerisinde yüz yüze görüşme tekniği ile sosyodemografik ve obstetrik özellikleri değerlendiren bir anket uygulanmış, taburculuktan sonra ise Sağlık Bakanlığı Doğum Sonu Bakım Yönetim Rehberi'nde önerilen izlem takvimine uygun olarak telefon ile iletişime geçilmiş ve 3 kez doğum sonu bakım izlem anketi uygulanmıştır. Bulgular: Katılımcıların %97,2 (n=311)'si taburculuk sonrası kayıtlı olduğu aile sağlığı merkezinden en az bir kez doğum sonu bakım hizmeti almıştır. Katılımcı başına düşen ortalama doğum sonu bakım sayısı 2,03±0,7'dir. Katılımcıların %12,8 (n=41)'i sadece bir kez, %63,4 (n=203)'ü iki kez, %20,9 (n=67)'u üç kez bakım hizmeti almıştır. Tüm izlemlerde katılımcılara en çok uygulanan kriterler kanama durumu, tansiyon ölçümü ve emzirme iken, en az çarpıntı, nefes darlığı, meme ve perine muayenesi uygulanmıştır. Değerlendirme, muayene, bakım/danışmanlık alt başlıkları arasında en fazla puan bakım/danışmanlık kategorisinden alınmış, muayene ve değerlendirme puanları ise ortalamanın altında kalmıştır. Aile hekimi ve aile sağlığı çalışanının birlikte yaptığı izlemlerde daha yüksek puan alındığı saptanmıştır. Sonuç: Hastanede doğum yapan çoğu kadının en az bir kez kayıtlı olduğu aile sağlığı merkezinden doğum sonu bakım hizmeti alması; bu kapsamda verilen hizmetlerin ulaşılabilirliği ve sunumu açısından değerlidir. Ancak ideal olan üç izleme ulaşılması ve doğum sonu izlemlerinin etkinliğinin arttırılması için daha fazla sosyal, tıbbi ve akademik çalışmaya ihtiyaç vardır. Anahtar Kelimeler: Aile Hekimliği, Anne Sağlığı, Doğum Sonu Bakım Hizmeti