Sistemik İnflamasyon İndekslerinin Kritik Alev Yanığı Hastalarında Sağkalımı Öngörmedeki Değeri: Tek Merkezli Retrospektif Bir Analiz
Hamidiye Medical Journal , cilt.6, sa.4, ss.233-239, 2025 (TRDizin)
- Yayın Türü: Makale / Tam Makale
- Cilt numarası: 6 Sayı: 4
- Basım Tarihi: 2025
- Doi Numarası: 10.4274/hamidiyemedj.galenos.2025.42744
- Dergi Adı: Hamidiye Medical Journal
- Derginin Tarandığı İndeksler: TR DİZİN (ULAKBİM)
- Sayfa Sayıları: ss.233-239
- Sağlık Bilimleri Üniversitesi Adresli: Evet
Özet
Amaç: Yanıklar, tüm dünyada ciddi morbidite ve mortaliteye yol açan önemli bir sağlık sorunudur. Kritik yanığı olan hastalarda mortalite; yaş, inhalasyon hasarı ve toplam yanık yüzey alanı (TYYA) gibi faktörlerle ilişkilidir. Son yıllarda, sistemik enflamasyon indekslerinin de prognozla ilişkili olabileceği öne sürülmüştür. Bu çalışmada, kritik alev yanığı olan hastalarda sistemik enflamasyon indekslerinin hastane içi mortaliteyi öngörmedeki potansiyel prognostik değerini değerlendirmeyi amaçladık. Gereç ve Yöntemler: Bu retrospektif çalışmaya, 1 Ocak 2024-1 Ocak 2025 tarihleri arasında merkezimizde alev yanığı nedeniyle yanık yoğun bakımda izlenen 53 hasta dahil edildi. Hastaların demografik verileri, yanık etyolojisi, inhalasyon hasarı, TYYA, revize Baux skoru, entübasyon durumu, operasyonel debridman ayrıntıları ve başvurunun birinci, üçüncü ve beşinci günlerindeki sistemik enflamasyon indeksleri analiz edildi. Hastalar sağ kalanlar ve sağ kalamayanlar olarak karşılaştırıldı. Sürekli değişkenler için Mann-Whitney U, kategorik değişkenler için Pearson ki-kare testi kullanıldı. Bulgular: Hastaların 6’sında (%11,3) mortalite gelişti. Sağ kalmayan grupta inhalasyon hasarı (p=0,038), TYYA (p<0,001) ve Baux skoru (p<0,001) anlamlı olarak daha yüksekti. İlk gün indekslerde gruplar arasında fark yoktu. Ancak üçüncü günde sağ kalmayanlarda lenfosit/monosit oranı (LMO) daha düşük, sistemik enflamasyon yanıt indeksi (SİYİ) daha yüksek bulundu (p=0,018; p=0,002). Beşinci günde de benzer sonuçlar elde edildi (her ikisi p<0,001). Sonuç: Çalışmamızda, üçüncü ve beşinci günlerde yüksek LMO ve düşük SİYİ değerlerinin daha iyi sağkalım ile ilişkili olduğu tespit edilmiştir. Sonuçların doğrulanabilmesi için daha geniş örneklemlerle, prospektif ve çok merkezli çalışmalara ihtiyaç vardır.
Background: Burns are an important health problem that causes serious morbidity and mortality all over the world. Mortality in patients with critical burns is related to factors such as age, inhalation injury, and total burn surface area (TBSA). In recent years, it has been suggested that systemic inflammation indices may also be related to prognosis. In this study, we aimed to evaluate the potential prognostic value of systemic inflammation indices in predicting in-hospital mortality in patients with critical flame burns. Materials and Methods: This retrospective study included 53 patients who were followed up in the burn intensive care unit at our center due to flame burns between January 1, 2024, and January 1, 2025. Patients’ demographic data, burn etiology, inhalation injury, TBSA, revised Baux score, intubation status, operative debridement details, and systemic inflammation indices on the first, third, and fifth days of admission were analyzed. Patients were compared either as survivors or non-survivors. The Mann-Whitney U test was used for continuous variables, and the Pearson chi-square test was used for categorical variables. Results: Mortality developed in 6 patients (11.3%). In the non-survivor group, inhalation injury (p=0.038), TBSA (p<0.001), and Baux score (p<0.001) were significantly higher. There were no differences between groups in the indices on the first day. However, on the third day, the lymphocyte/monocyte ratio (LMR) was lower and the systemic inflammation response index (SIRI) was higher in those who did not survive (p=0.018; p=0.002). Similar results were obtained on the fifth day (both p<0.001). Conclusion: In our study, high LMR and low SIRI values on the third and fifth day were found to be associated with better survival. Prospective and multicenter studies with larger sample sizes are needed to confirm these results.